Απόφαση για παραβιάση Γενικών και Ειδικών Διατάξεων

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας Κύπρου εξέτασε παράπονο (37_21122025) που αφορούσε σε εκπομπή του τηλεοπτικού σταθμού Sigma, ρεπορτάζ της ιστοσελίδας SigmaLive, αναρτήσεις του Sigma σε Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, καθώς και ανάρτηση του δημοσιογράφου και παρουσιαστή της εκπομπής «Μεσημέρι και Κάτι» του Sigma Χρήστου Μιχάλαρου, σε προσωπική ιστοσελίδα του στην πλατφόρμα X (Twitter), ημερομηνίας 06/10/2025.

Ο παραπονούμενος, ο οποίος απέστειλε το παράπονό του μέσω δικηγορικού γραφείου, κατήγγειλε την προβολή θέματος που αφορούσε παλαιό χειρόγραφο σημείωμα αγνώστου, στο οποίο αναφερόταν λίστα ονομάτων προσώπων τα οποία είχαν κατ’ ισχυρισμό θεωρηθεί, κατά το παρελθόν, ότι είχαν σχέση με την υπόθεση θανάτου του Θανάση Νικολάου. Η υπόθεση ανάγεται χρονικά περίπου 20 χρόνια πριν, ενώ παραμένουν μέχρι σήμερα ανοικτές σχετικές δικαστικές διαδικασίες.

Σύμφωνα με το παράπονο, στην εκπομπή του Sigma «Μεσημέρι και Κάτι» μεταδόθηκε θέμα για το σημείωμα (στο οποίο είχαν καλυφθεί ονόματα και άλλες πληροφορίες), με τίτλο «Αποκαλύπτουμε το σημείωμα που ‘μαρτυρά’ τους δολοφόνους του Θανάση Νικολάου». Το θέμα αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα SigmaLive με τίτλο «ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΟ: Ιδού το σημείωμα με τους φονιάδες του Θανάση», ενώ το ρεπορτάζ του SigmaLive αναρτήθηκε στις ιστοσελίδες του Sigma σε ΜΚΔ, με τον ίδιο τίτλο. Αναρτήθηκε, επίσης, από τον δημοσιογράφο Χρήστο Μιχάλαρο, στη σελίδα του στο X, και τρίτο πρόσωπο προχώρησε σε σχόλιο κάτω από την ανάρτηση, κατονομάζοντας τα πρόσωπα που περιλαμβάνονταν στο σημείωμα, ανάμεσά τους και αποδημήσαντες. Επιπλέον, δημιουργήθηκε στο TikTok άλλο βίντεο, με τα ονόματα του σημειώματος, και αυτό αναμεταδόθηκε από μεγάλο αριθμό προσώπων στις δικές τους προσωπικές σελίδες.

Σύμφωνα με το παράπονο, οι μεταδόσεις, αναρτήσεις και αναμεταδόσεις δυσφημίζουν πρόσωπα για τα οποία έχει ήδη διεξαχθεί έρευνα, χωρίς να προκύψει οτιδήποτε εναντίον τους. Υποστηρίχθηκε, επίσης, ότι ο δημοσιογράφος γνώριζε πως τα πρόσωπα αυτά δεν ήταν ύποπτα κατά τον χρόνο δημοσίευσης του σημειώματος.

Ως απάντηση, το Μέσο κοινοποίησε προς την ΕΔΔ επιστολή που απηύθυνε ο δικηγόρος του προς τους δικηγόρους του παραπονούμενου, αναφέροντας, μεταξύ άλλων, ότι η προβολή του θέματος εντασσόταν στο πλαίσιο της δημοσιογραφικής κάλυψης μιας υπόθεσης με έντονο δημόσιο ενδιαφέρον και ότι δεν υπήρχε πρόθεση δυσφήμισης οποιουδήποτε προσώπου.

Υποστηρίχθηκε, επίσης, ότι το επίμαχο υλικό αφορούσε πληροφορίες που είχαν δημοσιοποιηθεί και κατά το παρελθόν, και ότι το Μέσο ενήργησε έντιμα, για ένα θέμα δημοσίου συμφέροντος με πληροφόρηση από αξιόπιστη δημοσιογραφική πηγή, στο πλαίσιο ενημέρωσης του κοινού αλλά και της ελευθερίας της έκφρασης.

Κατά την εξέταση του παραπόνου, η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας έλαβε υπόψη την ιδιαίτερα ευαίσθητη φύση του θέματος, το ιστορικό της υπόθεσης και το γεγονός ότι η ύπαρξη του υπό αναφορά χειρόγραφου σημειώματος είχε αποτελέσει αντικείμενο δημοσιευμάτων και κατά το παρελθόν, καθώς και τις πιθανές συνέπειες από την επαναφορά του θέματος για τα κατονομαζόμενα στο χειρόγραφο σημείωμα πρόσωπα.

Η Επιτροπή ομόφωνα έκρινε ότι υπήρξε παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, κατά την τηλεοπτική παρουσίαση του θέματος, καθώς και στο αρχικό ρεπορτάζ του SigmaLive, που έφερε τον τίτλο: «ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΟ: Ιδού το σημείωμα με τους φονιάδες του Θανάση», παρόλο που ο τίτλος στη συνέχεια άλλαξε σε «Ιδού το σημείωμα που κατονομάζει τους κατ’ ισχυρισμό φονιάδες του Θανάση».

Η παραβίαση σχετίζεται κυρίως με τις διατάξεις του Κώδικα που αφορούν:

• στην ακρίβεια της πληροφόρησης (Γενικές Διατάξεις και Ειδική Διάταξη 1), που παραβιάστηκε από την παρουσίαση του θέματος ως «αποκαλυπτικού» ενώ υπήρξαν και κατά το παρελθόν δημοσιεύματα και άλλες δημοσιογραφικές αναφορές για το υπό αναφορά χειρόγραφο σημείωμα
• στην αποφυγή παραπλάνησης του κοινού (Γενικές Διατάξεις και Ειδική Διάταξη 1), που σχετίζεται με την περιγραφή «το σημείωμα που ‘μαρτυρά’ τους φονιάδες του Θανάση»
• στην προστασία της υπόληψης και του τεκμηρίου αθωότητας προσώπων (Ειδικές Διατάξεις 5 και 16), καθώς συνεπακόλουθα της μετάδοσης και ανάρτησης του θέματος με τον τρόπο που αυτό έγινε, χρήστης του διαδικτύου προχώρησε στην αποκάλυψη ονομάτων
• στην ευθύνη του δημοσιογράφου για το περιεχόμενο που δημοσιεύει ή αναδημοσιεύει (Γενικές Διατάξεις).

Η Επιτροπή σημειώνει ότι, δεδομένων των ιδιαίτερων συνθηκών και της ευαισθησίας της υπόθεσης, η δημοσίευση ή αναδημοσίευση παλαιών και αμφιλεγόμενων πληροφοριών, οι οποίες δεν αντανακλούν τα δεδομένα όπως αυτά έχουν διαμορφωθεί δύο δεκαετίες μετά, και ύστερα από επίσημες αστυνομικές και άλλες έρευνες, είναι παραπλανητική και δύναται να προκαλέσει αδικαιολόγητη βλάβη στην υπόληψη προσώπων.

Η Επιτροπή εξέτασε, επίσης, τον τρόπο διάδοσης του θέματος στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, και υπογραμμίζει ότι η αναδημοσίευση δημοσιογραφικού υλικού σε προσωπικούς λογαριασμούς σε τέτοιες πλατφόρμες δεν απαλλάσσει τον δημοσιογράφο και το Μέσο από τις υποχρεώσεις τους, όπως αυτές απορρέουν από τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Απόφαση για παραβίαση των Γενικών Αρχών

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε κατ’ εξαίρεση παράπονα (9_07032026) που αφορούσαν ανάρτηση του Προέδρου της Ένωσης Συντακτών Κύπρου, Γιώργου Φράγκου, στην προσωπική του σελίδα στη διαδικτυακή πλατφόρμα Χ (πρώην Twitter), στις 04 Μαρτίου 2026, και διαπίστωσε, κατά πλειοψηφία, ότι υπήρξε παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Οι παραπονούμενοι ισχυρίστηκαν ότι η ανάρτηση, που αφορούσε στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκε από αριθμό πολιτών και δημοσιογράφων η αποστολή στρατιωτικών δυνάμεων της Ελλάδας στην Κύπρο, και στην οποία χρησιμοποιήθηκαν χαρακτηρισμοί όπως «στρατόκαυλοι», «ελληνούτσοι», «φουστανελάδες», «τσολιάδες» και «εθνικάφρονες καυλοπυρέσσοντες», υπερβαίνει τα όρια της θεμιτής δημόσιας κριτικής, προσβάλλει πολίτες λόγω των πολιτικών και ιδεολογικών τους πεποιθήσεων και δεν συνάδει με τη θέση που κατέχει ο κ. Φράγκος ως Πρόεδρος της Ένωσης Συντακτών Κύπρου.

Στην απάντησή του, ο κ. Φράγκος υποστήριξε ότι η επίμαχη ανάρτηση δημοσιεύθηκε στον προσωπικό του λογαριασμό και αποτελούσε έκφραση προσωπικής άποψης επί ζητήματος δημοσίου ενδιαφέροντος. Ανέφερε επίσης ότι η ελευθερία της έκφρασης προστατεύει ακόμη και αιχμηρές ή ενοχλητικές απόψεις, ότι οι χρησιμοποιηθέντες χαρακτηρισμοί εντάσσονταν στο πλαίσιο πολιτικής και κοινωνικής κριτικής και ότι ουδέποτε υπήρξε πρόθεση προσωπικής προσβολής οποιουδήποτε προσώπου.

Η Επιτροπή, εξετάζοντας τόσο τα παράπονα όσο και την απάντηση, τονίζει ότι αναγνωρίζει ότι η ελευθερία της έκφρασης αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα οποιουδήποτε πολίτη και ότι η έκφραση προσωπικών απόψεων επί θεμάτων δημοσίου ενδιαφέροντος απολαμβάνει ιδιαίτερης προστασίας σε μια δημοκρατική κοινωνία.

Ωστόσο, η Επιτροπή έκρινε ότι στην παρούσα περίπτωση δεν μπορεί να αγνοηθεί η ιδιότητα του κ. Φράγκου ως Προέδρου της Ένωσης Συντακτών Κύπρου. Παρότι η ανάρτηση έγινε σε προσωπικό λογαριασμό του, τονίζεται ότι σε αυτόν αναφέρεται η ιδιότητα του καθ’ ων το παράπονο ως Προέδρου της Ένωσης Συντακτών Κύπρου. Επιπλέον, η Επιτροπή θεωρεί ότι η συγκεκριμένη θεσμική ιδιότητα συνοδεύεται από αυξημένη ευθύνη ως προς τον τρόπο δημόσιας έκφρασης, δεδομένου ότι ο Πρόεδρος της ΕΣΚ εκπροσωπεί τον δημοσιογραφικό κόσμο και καλείται να προάγει τις αρχές της δημοσιογραφικής δεοντολογίας και του υπεύθυνου δημόσιου λόγου.

Παράλληλα, η Επιτροπή κρίνει ότι η ιδιότητα του Προέδρου της ΕΣΚ δεν μπορεί να αποσυνδεθεί πλήρως από τις δημόσιες τοποθετήσεις του, ειδικά όταν οι όποιοι λογαριασμοί του στα κοινωνικά δίκτυα δηλώνουν ρητά την επαγγελματική του θέση.

Η κρίση αυτή δεν αφορά το δικαίωμα του Προέδρου της Ένωσης Συντακτών Κύπρου να εκφράζει προσωπικές πολιτικές ή κοινωνικές απόψεις, αλλά τον τρόπο με τον οποίο αυτές διατυπώθηκαν και τη χρήση ακραίου και προκλητικού λόγου.

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή αποφασίζει κατά πλειοψηφία, ότι η επίμαχη ανάρτηση συνιστά παραβίαση των γενικών αρχών του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή σημειώνει, τέλος, ότι η κατ’ εξαίρεση εξέταση των συγκεκριμένων παραπόνων σχετίζεται με την εξέταση ανάρτησης σε προσωπική σελίδα δημοσιογράφου σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης. Με βάση παλαιότερες αποφάσεις, οι οποίες βασίζονται και στη συζήτηση του ζητήματος ευρύτερα στην Ευρώπη μεταξύ των Συμβουλίων Τύπου και των Επιτροπών Δεοντολογίας, η Επιτροπή εξετάζει κάθε περίπτωση χωριστά, αναλόγως των ιδιαιτεροτήτων που αυτή τυχόν παρουσιάζει, και δεν απορρίπτει εκ προοιμίου την εξέταση παραπόνων απλώς και μόνο επειδή αφορούν σε προσωπικές σελίδες δημοσιογράφων σε κοινωνικά δίκτυα.

Απόφαση για παραβίαση των Γενικών Διατάξεων του ΚΔΔ

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (13_27032026) για την εκπομπή «Χωρίς Περιστροφές» του τηλεοπτικού σταθμού Sigma, η οποία προβλήθηκε στις 23 Μαρτίου 2026, με παρουσιαστή τον δημοσιογράφο Γιάννη Καρεκλά και καλεσμένο τον ευρωβουλευτή Φειδία Παναγιώτου, και αποφάσισε ότι ο δημοσιογράφος παραβίασε Γενικές Διατάξεις του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Σύμφωνα με το παράπονο η συμπεριφορά του δημοσιογράφου, το ύφος των ερωτήσεων και ο τρόπος διεξαγωγής της συνέντευξης υπερέβησαν τα όρια της δημοσιογραφικής δεοντολογίας. Συγκεκριμένα αναφέρει ότι «η στάση που επιδείχθηκε ήταν, σε σημαντικό βαθμό, επιθετική, ειρωνική και προσβλητική, με αποτέλεσμα να διαμορφωθεί κλίμα έντασης που δεν συνάδει με τις αρχές της αντικειμενικής, ισορροπημένης και υπεύθυνης ενημέρωσης».

Η Επιτροπή εξετάζοντας τόσο το παράπονο, όσο και την εκτενή απάντηση του δημοσιογράφου, παράλληλα με το περιεχόμενο της εκπομπής, κρίνει ότι ο δημοσιογράφος/παρουσιαστής όφειλε να επιδείξει μεγαλύτερη ψυχραιμία, επαγγελματισμό και σεβασμό προς τον συνομιλητή του, ανεξαρτήτως της έντασης ή της επικαιρότητας των θεμάτων που θίγονταν κατά τη συνέντευξη, και ανεξαρτήτως των όποιων αντιδράσεων και της όποιας συμπεριφοράς εκδήλωσε ο συνεντευξιαζόμενος κατά τη διάρκεια της συνέντευξης ή και σε άλλες δημόσιες εμφανίσεις του.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η δημοσιογραφική συνέντευξη αποτελεί χώρο τεκμηριωμένου διαλόγου και όχι πεδίο προσωπικής αντιπαράθεσης ή εξευτελιστικής προσέγγισης του φιλοξενούμενου από τον δημοσιογράφο, ιδιαίτερα όταν ο τελευταίος είναι πρόσωπο με δεκαετίες εμπειρίας στην τηλεόραση και στη λήψη συνεντεύξεων, όπως και στον χειρισμό συζητήσεων παρόμοιας ή και μεγαλύτερης έντασης ως προς την επικαιρότητα των ζητημάτων που θίγονται.

Η Επιτροπή έλαβε υπόψη και τη δημόσια τοποθέτηση του δημοσιογράφου, η οποία κινήθηκε σε απολογητικό τόνο ως προς το ύφος και τον χειρισμό της συνέντευξης. Η εν λόγω τοποθέτηση αξιολογείται θετικά, ως ένδειξη αναγνώρισης της αστοχίας, χωρίς ωστόσο να αναιρείται η διαπίστωση ότι, κατά τη διάρκεια της επίμαχης συνέντευξης, υπήρξε παραβίαση βασικών αρχών της δημοσιογραφικής δεοντολογίας, κατά την υποβολή ερωτήσεων ή τη διατύπωση προσωπικών εκτιμήσεων, διαπιστώσεων ή και απόψεων του ιδίου του δημοσιογράφου.

Κατ’ επέκταση, η Επιτροπή καταλήγει ότι το επίμαχο περιστατικό συνιστά αντιδεοντολογική άσκηση του δημοσιογραφικού λειτουργήματος και οφείλει να αντιμετωπίζεται ως παράδειγμα προς αποφυγήν. Υπενθυμίζει δε τις Γενικές Διατάξεις του Κώδικα, που ορίζουν, μεταξύ άλλων, ότι οι δημοσιογράφοι δεν προβαίνουν σε ανοίκειες προσωπικές επιθέσεις και υβριστικούς και προσβλητικούς χαρακτηρισμούς, που διασύρουν την τιμή και την υπόληψη προσώπων, καθώς και ότι οι δημοσιογράφοι, κατά την ενάσκηση του λειτουργήματός τους ενεργούν πάντοτε με καλή πίστη και συμμορφώνονται προς το γράμμα και το πνεύμα του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΔΔ ΓΙΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε δύο δημοσιεύματα του δημοσιογράφου Στέλιου Ξιουρή στη στήλη «Πιστολέρο» της διαδικτυακής «24Sports», τα οποία δημοσιεύθηκαν στις 16 Οκτωβρίου 2025 και 01 Δεκεμβρίου 2025, με τίτλους «Πόλεμος Κεραυνού VS Νικόλα μέρος ΙΙ – Πακέτο ΕΔΕΚιτών στο ΑΛΜΑ» και «ΑΚΕΛ: Ψηφοδέλτια πρωτιάς; Μόνο ΑΚΕΛογενείς – Παραιτήθηκε Γ.Δ. της ΕΔΕΚ».

Η εξέταση των δύο δημοσιευμάτων βασίστηκε στο γεγονός ότι αυτά περιελάμβαναν αναφορές για την Ένωση Συντακτών Κύπρου, εκ των ιδρυτών της ΕΔΔ και εκ των Φορέων που αποτελούν την Επιτροπή, με τρεις εκπροσώπους στη σύνθεσή της.

Ο συντάκτης υποστήριξε στα δημοσιεύματά του ότι η ΕΣΚ αποτελεί «συνδεδεμένη οργάνωση» του ΑΚΕΛ, και ότι η παραχώρηση των εγκαταστάσεών της, και δη της Δημοσιογραφικής Εστίας, προς το συγκεκριμένο πολιτικό κόμμα δεν αποτελούσε συνήθη οικονομική συναλλαγή, αλλά προϊόν ιδιαίτερης πολιτικής σχέσης.

Στο πλαίσιο της εξέτασης της υπόθεσης, η Επιτροπή ζήτησε την έγγραφη θέση της Ένωσης Συντακτών για τους προβαλλόμενους ισχυρισμούς, ενώ κάλεσε την ιστοσελίδα «24sports» και τον δημοσιογράφο να υποβάλουν τις θέσεις τους.

Παρά την πρόσκληση, ούτε το Μέσο ούτε ο δημοσιογράφος απέστειλαν οποιαδήποτε απάντηση, γεγονός που συνιστά παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, ο οποίος επιβάλλει σε δημοσιογράφους και Μέσα να συνεργάζονται με την ΕΔΔ.

Εξάλλου, η Ένωση Συντακτών Κύπρου, με επιστολή του Προέδρου της κ. Γιώργου Φράγκου, απέρριψε τους προβαλλόμενους ισχυρισμούς ως ψευδείς, ανυπόστατους και κακόβουλους. Παράλληλα, υπέβαλε στην Επιτροπή τιμολόγια, αποδείξεις είσπραξης και τραπεζικά εμβάσματα για χρήση των εγκαταστάσεών της από το ΑΚΕΛ κατά το έτος 2025, επισημαίνοντας ότι η ΕΣΚ καλύπτει μέρος των λειτουργικών της εξόδων μέσω της ενοικίασης αιθουσών σε κόμματα, οργανώσεις, εταιρείες και άλλους φορείς, πάντοτε έναντι του προβλεπόμενου αντιτίμου και χωρίς οποιαδήποτε προνομιακή μεταχείριση.

Η Επιτροπή εξέτασε το περιεχόμενο των δύο δημοσιευμάτων σε συνδυασμό με τα στοιχεία που προσκομίστηκαν και αποφάσισε κατά πλειοψηφία ότι υπάρχει παραβίαση του Κώδικα και συγκεκριμένα της Ειδικής Διάταξης 1. Ακρίβεια.

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι τα επίμαχα δημοσιεύματα περιέχουν συγκεκριμένους πραγματικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι ήταν δεκτικοί επαλήθευσης πριν από τη δημοσίευσή τους. Ειδικότερα, παρουσιάζεται ως πραγματικό γεγονός ότι η Ένωση Συντακτών Κύπρου λειτουργεί ως «συνδεδεμένη οργάνωση» του ΑΚΕΛ και ότι η χρήση των εγκαταστάσεών της από το κόμμα αποτελεί προϊόν κομματικής σχέσης και όχι αποτέλεσμα συνήθους οικονομικής συναλλαγής.

Από το αποδεικτικό υλικό που τέθηκε ενώπιον της ΕΔΔ προκύπτει ότι δεν διενεργήθηκε η απαιτούμενη δημοσιογραφική έρευνα για τη διαπίστωση της ακρίβειας των πληροφοριών πριν από τη δημοσίευσή τους. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με την Ειδική Διάταξη 1. Ακρίβεια τα ΜΕ έχουν υποχρέωση να λαμβάνουν κάθε εύλογο μέτρο, ώστε τα γεγονότα που παρουσιάζουν να τα χαρακτηρίζει η ακρίβεια.

Απάντηση σε παράπονα

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε σε πρώτο στάδιο τρία πανομοιότυπα παράπονα (21_22052026) τα οποία υποβλήθηκαν αναφορικά με ανάρτηση στο διαδικτυακό μέσο Cyprus Times, με τίτλο «Αποκλειστικό: Νέα υπόθεση τρομοκρατίας. Μία σύλληψη – Εικόνες από την περιοχή», ημερομηνίας 22 Μαΐου 2026.

Και στα τρία παράπονα διατυπώνεται η ίδια ακριβώς θέση, ότι το υπό αναφορά δημοσίευμα παραβιάζει πρόνοιες από συγκεκριμένες Ειδικές Διατάξεις του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας: 1. Ακρίβεια, 3. Δικαίωμα Απάντησης, 12. Δυσμενείς Διακρίσεις, 14. Ρητορική Μίσους και 16. Τεκμήριο Αθωότητας, εξ αφορμής του προσδιορισμού της καταγωγής του συλληφθέντος. Προβάλλεται, ταυτόχρονα, ο ταυτόσημος ισχυρισμός ότι «σε μια εποχή όπου το κράτος του Ισραήλ διεξάγει παγκόσμια εκστρατεία για να δικαιολογήσει τα εγκλήματα πολέμου του, αυτό το άρθρο ενισχύει ισλαμοφοβικά στερεότυπα για τους Παλαιστινίους με τρόπο που νομιμοποιεί στη συνείδηση της κοινωνίας τα εγκλήματα πολέμου».

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, ως εκ του Καταστατικού της, προτού εξετάσει την ουσία των ισχυρισμών που προβάλλονται σε ένα παράπονο, οφείλει να διαπιστώσει κατά πόσο τα ζητήματα που εγείρονται μπορούν να εξεταστούν από την Επιτροπή στο πλαίσιο της αποστολής και των αρμοδιοτήτων της.

Με βάση την ισχύουσα διαδικασία, εάν η Επιτροπή κρίνει εκ πρώτης όψεως ότι ένα παράπονο μπορεί να εξεταστεί περαιτέρω, ζητά την τοποθέτηση του Μέσου και του/της δημοσιογράφου, ώστε να έχει και τη δική τους άποψη ενώπιον της κατά τη λεπτομερή εξέταση του παραπόνου.

Η Επιτροπή δεν εντοπίζει οτιδήποτε στο δημοσίευμα που να παραβιάζει οποιαδήποτε από τις Γενικές ή Ειδικές Διατάξεις του Κώδικα. Ο προσδιορισμός της καταγωγής ενός συλληφθέντος είναι πληροφορία που συνιστά μέρος της είδησης και η χρήση της συγκεκριμένης πληροφορίας ουδόλως γίνεται με τρόπο που να παραβιάζεται η δεοντολογία.

Επιπρόσθετα, από το περιεχόμενο των υπό αναφορά παραπόνων δεν προκύπτει ότι οποιοσδήποτε από τους παραπονούμενους είναι το πρόσωπο που αναφέρεται στο δημοσίευμα, συγγενής του, νόμιμος εκπρόσωπός του ή άλλο πρόσωπο το οποίο επηρεάζεται άμεσα και προσωπικά από το εν λόγω δημοσίευμα. Επιπλέον, οι ισχυρισμοί περί παραβίασης του δικαιώματος απάντησης και του τεκμηρίου αθωότητας αφορούν κατ’ εξοχήν δικαιώματα του συγκεκριμένου προσώπου που παρουσιάζεται να έχει συλληφθεί, και όχι τρίτων προσώπων που δεν συνδέονται άμεσα με την υπόθεση.

Περαιτέρω, η Επιτροπή σημειώνει ότι σημαντικό μέρος από το περιεχόμενο των τριών παραπόνων στηρίζεται σε αξιολογικές κρίσεις και πολιτικές τοποθετήσεις, αναφορικά με τη διεθνή σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και με τους χειρισμούς του κράτους του Ισραήλ. Κρίσεις που δεν μπορούν να τεκμηριωθούν από το περιεχόμενο του δημοσιεύματος.

Η Επιτροπή δεν έχει αρμοδιότητα να εξετάζει ζητήματα διεθνούς πολιτικής, να αξιολογεί κρατικές πολιτικές ή να αποφαίνεται επί ισχυρισμών περί εγκλημάτων πολέμου, παρά μόνο να εξετάζει κατά πόσο συγκεκριμένο δημοσιογραφικό περιεχόμενο παραβιάζει τις πρόνοιες του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Επιπρόσθετα, από το ίδιο το περιεχόμενο των παραπόνων προκύπτει ότι οι παραπονούμενοι δεν επικαλούνται προσωπική και άμεση βλάβη από το δημοσίευμα, αλλά εκφράζουν γενικότερη διαφωνία με τον τρόπο παρουσίασης της είδησης και με τις ενδεχόμενες κοινωνικές ή πολιτικές προεκτάσεις που οι ίδιοι αποδίδουν στο δημοσίευμα.

Ως εκ τούτων, η Επιτροπή αποφασίζει ότι δεν προκύπτει βάση για να προχωρήσει σε περαιτέρω εξέταση των παραπόνων.

Τα παράπονα

1. Complain Description: Σε άρθρο με τίτλο "Αποκλειστικό: Νέα υπόθεση τρομοκρατίας. Μία σύλληψη – Εικόνες από την περιοχή" ημ. 22/5/2026 η Cyprus Times αναφερει τη "σύλληψη ενός προσώπου που θεωρείται ύποπτος για τρομοκρατία. Ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι πρόκειται για Παλαιστίνιο ο οποίος εντοπίστηκε και συνελήφθη σε οικία". Η παρουσίαση των γεγονότων είναι μονομερής αφού δεν φαίνεται να έγινε προσπαθεια διακρίβωσης των πληροφοριών από ανεξάρτητη πηγή (άρθρο 1 του Κωδικα Δεοντολογίας), δεν δώθηκε δικαίωμα απάντησης στο επηρεαζόμενο πρόσωπο (άρθρο 3), ανάφερε την εθνοτική προέλευση του ατόμου που κατηγορείται χωρίς να υπάρχει λόγος (άρθρο 12), ενισχύει το στερεότυπο του Παλαιστίνιου τρομοκράτη (άρθρο 14) και παραβιάζει το τεκμήριο του επηρεαζόμενου ατόμου στην αθωότητα (άρθρο 16). Σε μια εποχή όπου το κράτος του Ισραήλ διεξάγει παγκόσμια εκστρατεία να δικαιολογήσει τα εγκλήματα πολέμου του, αυτό το άρθρο ενισχύει ισλαμοφοβικά στερεότυπα για τους Παλαιστινίους με τρόπο που νομιμοποιεί στη συνείδηση της κοινωνίας τα εγκλήματα πολέμου.
   
   Website urls: https://cyprustimes.com/astynomiko-reportaz/apokleistiko-nea-ypothesi-tromokratias-mia-syllipsi-eikones-apo-tin-periochi/
   
   2. Complain Description: Σε άρθρο με τίτλο "Αποκλειστικό: Νέα υπόθεση τρομοκρατίας. Μία σύλληψη – Εικόνες από την περιοχή" ημ. 22/5/2026 η Cyprus Times αναφερει τη "σύλληψη ενός προσώπου που θεωρείται ύποπτος για τρομοκρατία. Ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι πρόκειται για Παλαιστίνιο ο οποίος εντοπίστηκε και συνελήφθη σε οικία". Η παρουσίαση των γεγονότων είναι μονομερής αφού δεν φαίνεται να έγινε προσπαθεια διακρίβωσης των πληροφοριών από ανεξάρτητη πηγή (άρθρο 1 του Κωδικα Δεοντολογίας), δεν δώθηκε δικαίωμα απάντησης στο επηρεαζόμενο πρόσωπο (άρθρο 3), ανάφερε την εθνοτική προέλευση του ατόμου που κατηγορείται χωρίς να υπάρχει λόγος (άρθρο 12), ενισχύει το στερεότυπο του Παλαιστίνιου τρομοκράτη (άρθρο 14) και παραβιάζει το τεκμήριο του επηρεαζόμενου ατόμου στην αθωότητα (άρθρο 16). Σε μια εποχή όπου το κράτος του Ισραήλ διεξάγει παγκόσμια εκστρατεία να δικαιολογήσει τα εγκλήματα πολέμου του, αυτό το άρθρο ενισχύει ισλαμοφοβικά στερεότυπα για τους Παλαιστινίους με τρόπο που νομιμοποιεί στη συνείδηση της κοινωνίας τα εγκλήματα πολέμου.
   
   Website urls: https://cyprustimes.com/astynomiko-reportaz/apokleistiko-nea-ypothesi-tromokratias-mia-syllipsi-eikones-apo-tin-periochi/
   
   3. Complain Description: Σε άρθρο με τίτλο "Αποκλειστικό: Νέα υπόθεση τρομοκρατίας. Μία σύλληψη – Εικόνες από την περιοχή" ημ. 22/5/2026 η Cyprus Times αναφερει τη "σύλληψη ενός προσώπου που θεωρείται ύποπτος για τρομοκρατία. Ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι πρόκειται για Παλαιστίνιο ο οποίος εντοπίστηκε και συνελήφθη σε οικία". Η παρουσίαση των γεγονότων είναι μονομερής αφού δεν φαίνεται να έγινε προσπαθεια διακρίβωσης των πληροφοριών από ανεξάρτητη πηγή (άρθρο 1 του Κωδικα Δεοντολογίας), δεν δώθηκε δικαίωμα απάντησης στο επηρεαζόμενο πρόσωπο (άρθρο 3), ανάφερε την εθνοτική προέλευση του ατόμου που κατηγορείται χωρίς να υπάρχει λόγος (άρθρο 12), ενισχύει το στερεότυπο του Παλαιστίνιου τρομοκράτη (άρθρο 14) και παραβιάζει το τεκμήριο του επηρεαζόμενου ατόμου στην αθωότητα (άρθρο 16). Σε μια εποχή όπου το κράτος του Ισραήλ διεξάγει παγκόσμια εκστρατεία να δικαιολογήσει τα εγκλήματα πολέμου του, αυτό το άρθρο ενισχύει ισλαμοφοβικά στερεότυπα για τους Παλαιστινίους με τρόπο που νομιμοποιεί στη συνείδηση της κοινωνίας τα εγκλήματα πολέμου.

Παραβίαση των διατάξεων Ακρίβεια και Παιδιά

H Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (03_07022025) για δημοσίευμα στην ενημερωτική ιστοσελίδα «SkalaTimes» με τίτλο «Λάρνακα: «Άσχημος ξυλοδαρμός σε κοριτσάκι Τετάρτης Δημοτικού. Η διευθύντρια νίπτει τας χείρας της (εικόνες)», με ημερομηνία δημοσίευσης 04 Φεβρουαρίου 2025.

Ομόφωνα η Επιτροπή εντοπίζει στην ανάρτηση παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, και συγκεκριμένα της ειδικής διάταξης 1. Ακρίβεια, καθώς και της ειδικής διάταξης 9. Παιδιά. Η ΕΔΔ κατέληξε στην απόφασή της εξετάζοντας όλα τα δεδομένα που είχε ενώπιον της, πλην της απάντησης του Μέσου ή της δημοσιογράφου που υπογράφει το δημοσίευμα, οι οποίοι, κατά παράβαση της γενικής διάταξης 3 του Κώδικα, δεν συνεργάστηκαν με την Επιτροπή ούτε κατέθεσαν τη δική τους άποψη.

Η Επιτροπή επισημαίνει την έλλειψη ακρίβειας στις πληροφορίες που παρατίθενται στο δημοσίευμα, καθώς προκύπτει με σαφήνεια ότι δεν προηγήθηκε αντικειμενική δημοσιογραφική έρευνα, αλλά παρουσιάζεται μονόπλευρα η ιστορία της οικογένειας της μαθήτριας, και οι δικές τους περιγραφές και ισχυρισμοί. Είναι προφανές από το λεκτικό που χρησιμοποιεί η δημοσιογράφος ότι δεν λήφθηκε κανένα εύλογο μέτρο, ώστε τα γεγονότα που παρουσιάζονται να χαρακτηρίζει η ακρίβεια, τόσο ως προς τις συνθήκες του περιστατικού που περιγράφει όσο και ως προς την ευθύνη των προσώπων τα οποία εκθέτει το δημοσίευμα. Τονίζεται ότι με βάση την ειδική διάταξη 1. Ακρίβεια του Κώδικα τα Μέσα Ενημέρωσης και οι δημοσιογράφοι έχουν υποχρέωση να παρέχουν έγκυρη πληροφόρηση στον πολίτη και να μην χειραγωγούν τις ειδήσεις.

Η Επιτροπή εντοπίζει, παράλληλα, αδικαιολόγητη στοχοποίηση, μέσω της ονομαστικής αναφοράς στο σχολείο και τη διευθύντρια, γεγονός που έχει οδηγήσει σε διασυρμό, δημόσιες επιθέσεις και προσβλητικά σχόλια κάτω από την είδηση, αλλά και στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, όπου έχει αναπαραχθεί το δημοσίευμα.

Αναφορικά με τον τίτλο, η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι παραπλανητικός. Αν και η φράση «νίπτει τας χείρας της» είναι έκφραση που χρησιμοποιείται ευρέως στα Μέσα Ενημέρωσης, εντούτοις η χρήση της σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την αντίληψη των αναγνωστών για τα πραγματικά γεγονότα.

Επιπρόσθετα, η Επιτροπή θεωρεί ότι στο άρθρο περιλαμβάνονται περιττές λεπτομέρειες και εικόνες, σε σημείο υπερβολής, που δεν εξυπηρετούν τον σκοπό της ευαισθητοποίησης για τη σχολική βία, εάν αυτός ήταν ο στόχος του Μέσου, αλλά αντιθέτως μπορεί να οδηγήσουν στο αντίθετο αποτέλεσμα, στον μιμητισμό, που αποτελεί σοβαρό πρόβλημα στις μέρες μας μεταξύ των ανήλικων.

Η αναφορά στο άρθρο ότι δέχτηκε η συντάκτης τηλεφώνημα από «γνωστούς συνδημότες» κρίνεται, επίσης, ως αχρείαστη έως και ενοχλητική.

Η Επιτροπή επιθυμεί να τονίσει, επίσης, την υποχρέωση των δημοσιογράφων να αποφεύγουν την χρήση γλώσσας που δραματικοποιεί τα γεγονότα.

Επισημαίνει, τέλος, ότι σύμφωνα με τους νέους κανονισμούς τα Μέσα Ενημέρωσης είναι υποχρεωμένα να περιορίζουν τα σχόλια στο διαδίκτυο ή και να τα σβήνουν τελείως, ιδιαίτερα εάν αυτά είναι προσβλητικά και διαστρεβλωτικά της αλήθειας.

Το δημοσίευμα

03_07022025 SKALA TIMES ΤΕΚΜΗΡΙΟ

Απόφαση για τη σημασία του πλαισίου

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε, σε διαδοχικές συνεδριάσεις αλλά και κατ’ εξαίρεση, παράπονο (13_24042025) του σκιτσογράφου ΠΙΝ, το οποίο αφορά σε δημόσια ανάρτηση του δημοσιογράφου Κυριάκου Πιερίδη σε προσωπική σελίδα του σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης (Facebook), σχετική με σκίτσο που είχε αποτελέσει αντικείμενο απόφασης της Επιτροπής επί παραπόνου το έτος 2016.

Ο σκιτσογράφος Πέτρος Παπαπέτρου (ΠΙΝ) ανέφερε στο παράπονό του ότι ο Κυριάκος Πιερίδης ανάρτησε (18/04/2025), παλαιότερη γελοιογραφία του, η οποία είχε δημοσιευθεί στην εφημερίδα «Ο Φιλελεύθερος» το 2015, και που σχετιζόταν με την ανάμιξη του βετεράνου πολιτικού κ. Τάκη Χατζηδημητρίου στην ετοιμασία βιβλιαρίου με τουρκικά τοπωνύμια στην κατεχόμενη Κύπρο. Η γελοιογραφία είχε αποτελέσει τεκμήριο σε παράπονο που δέχθηκε η ΕΔΔ και επί του οποίου εξέδωσε καταδικαστική απόφαση για παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας το 2016.

Ο παραπονούμενος ισχυρίζεται ότι η ανάρτηση συνοδευόταν από απαξιωτικά και υβριστικά σχόλια για τον ίδιο και την εφημερίδα που φιλοξενεί τα σκίτσα του, χωρίς να διευκρινίζεται ότι το σκίτσο ήταν παλαιό και σχετιζόταν με διαφορετικό πολιτικό πλαίσιο. Κατά συνέπεια, πολλοί αναγνώστες θεώρησαν ότι επρόκειτο για πρόσφατη δημοσίευση, γεγονός που προκάλεσε κύμα αντιδράσεων και προσβλητικών σχολίων, μεταξύ άλλων και από δημοσιογράφους και δημόσια πρόσωπα.

Ο ΠΙΝ υποστηρίζει ότι ο κ. Πιερίδης επανήλθε την επόμενη ημέρα, δηλώνοντας άγνοια για τη χρονολογία της γελοιογραφίας και την ύπαρξη της απόφασης του 2016, ενώ επανέλαβε την κριτική του και στη δεύτερη ανάρτηση. Ο παραπονούμενος αναγνωρίζει το δικαίωμα στην κριτική, αλλά θεωρεί ότι η συγκεκριμένη ενέργεια συνιστά στοχευμένη προσπάθεια δημόσιου στιγματισμού του.

Από την πλευρά του, ο δημοσιογράφος αναφέρει στην απάντησή του προς την Επιτροπή ότι είχε λάβει μήνυμα στο Messenger με το συγκεκριμένο σκίτσο και δεν αντιλήφθηκε ότι αυτό ήταν παλιό. Όπως αναφέρει «επανήλθα μετά τη σύντομη ανάρτηση μου μόνο όταν είχα χρόνο την επόμενη ημέρα και διάβασα τα σχετικά σχόλια. Διευκρίνισα το ζήτημα ότι ήταν “γελοιογραφία” πριν από 10 χρόνια, γιατί θα ήταν παράλειψη μου προς όσους διάβασαν την ανάρτηση μου, οι οποίοι, όπως εγώ, δυνατόν να μην το αντιλήφθηκαν».

Και προσθέτει: «Δεν ξέρω τι θα έκανα αν αντιλαμβανόμουν πριν από την πρώτη ανάρτηση μου ότι το σκίτσο ήταν του 2015. Είναι πιθανόν να το αγνοούσα γιατί είναι γεμάτος ο τόπος με ανάλογες αθλιότητες, ενώ ο Τάκης Χατζηδημητρίου ως βετεράνος πολιτικός τυγχάνει συντριπτικής αποδοχής από την κοινωνία.»

Η Επιτροπή εξέτασε όλα τα δεδομένα που είχε στα χέρια της, και επισημαίνει ότι:

- η αιχμηρή κριτική αποτελεί θεμιτό στοιχείο της δημόσιας συζήτησης σε μια δημοκρατική κοινωνία και

- η ελευθερία της έκφρασης προστατεύει το δικαίωμα των πολιτών – και ιδίως των δημοσιογράφων – να εκφράζουν απόψεις, ακόμη και σε έντονο ύφος, υπό την προϋπόθεση ότι δεν παραβιάζονται τα όρια του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Παρόλο που η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι ο Κυριάκος Πιερίδης δεν ενήργησε με πρόθεση να προκαλέσει προσωπική βλάβη, ωστόσο τονίζει ότι η δημόσια ανάρτηση και η συνέχιση της κριτικής χωρίς επαρκή αποσαφήνιση του χρονικού, πολιτικού και θεσμικού πλαισίου της αρχικής δημοσίευσης της γελοιογραφίας, δημιούργησαν παρανοήσεις και εντάσεις.

Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη ότι το επίμαχο σχόλιο σχετίζεται με παλαιότερη απόφασή της, εκφράζει τον προβληματισμό της για την σκοπιμότητα της ανάρτησης, και γενικότερα για τη χρήση παλαιών αποφάσεων της ως εργαλείο δημόσιου στιγματισμού, ιδιαίτερα όταν αυτό χρησιμοποιείται εκτός του πλαισίου και των συνθηκών υπό τις οποίες εκδόθηκε η όποια σχετική απόφαση.

Η Επιτροπή επισημαίνει, παράλληλα, την ανάγκη να διατηρείται ισορροπία μεταξύ της ελευθερίας της έκφρασης και του σεβασμού της δημοσιογραφικής δεοντολογίας, και τονίζει τον κατευναστικό της ρόλο, όπως αυτός προκύπτει εκ του Καταστατικού της ΕΔΔ, σε περιπτώσεις δημόσιων αντιπαραθέσεων μεταξύ επαγγελματιών του Τύπου.

Αναφέρει, επίσης, ότι τα δημόσια πρόσωπα, και ιδίως όσοι ασκούν εξουσία ή επιρροή, οφείλουν να ανέχονται την αυστηρή κριτική, στο πλαίσιο της διαφάνειας και της λογοδοσίας, αλλά δεν νοείται επανάληψη αυτής της κριτικής με παράβλεψη του πλαισίου μέσα στο οποίο αυτή ασκήθηκε αρχικά.

Σημειώνεται, τέλος, ότι η κατ’ εξαίρεση εξέταση του παρόντος παραπόνου σχετίζεται με την εξέταση ανάρτησης σε προσωπική σελίδα δημοσιογράφου σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης. Το συγκεκριμένο θέμα έχει κατά καιρούς απασχολήσει την Επιτροπή εξ αφορμής παραπόνων αλλά και δημόσιων τοποθετήσεων, όπως απασχολεί και τα Συμβούλια Τύπου ευρύτερα στην Ευρώπη. Δεν υπάρχει επικρατούσα άποψη κατά πόσο επιβάλλεται ή δεν συνίσταται η εξέταση αναρτήσεων σε προσωπικές σελίδες δημοσιογράφων, και η Επιτροπή έχει αποφανθεί και κατά το παρελθόν ότι κάθε περίπτωση εξετάζεται χωριστά, αναλόγως των ιδιαιτεροτήτων που αυτή παρουσιάζει.

Απόφαση για παραβίαση Ακρίβεια και Ρητορική Μίσους

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (33_31102024), για σημείο της εκπομπής «Τομές στα Γεγονότα» (κεντρικό δελτίο ειδήσεων) του τηλεοπτικού σταθμού SIGMA, στις 29 Οκτωβρίου 2024, και αποφάσισε ομόφωνα ότι υπήρξε παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή, εξετάζοντας όλα τα δεδομένα που είχε ενώπιον της, αποφάσισε ότι υπάρχει παραβίαση τόσο της Ειδικής Διάταξης 1. Ακρίβεια όσο και της Ειδικής Διάταξης 14. Ρητορική Μίσους. Συγκεκριμένα, η εκπομπή προέβη σε παραπλανητική παρουσίαση της φιλοξενούμενης εγκληματολόγου κας Δήμητρας Τσίτση ως κατόχου διδακτορικού τίτλου, γεγονός που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. Η εσφαλμένη αυτή αναφορά προσέδωσε λανθασμένα αυξημένη αξιοπιστία στις απόψεις που εξέφρασε η εν λόγω φιλοξενούμενη, οδηγώντας, έτσι, στην παραπλάνηση του κοινού.

Σύμφωνα με την άποψη του παραπονούμενου, η εκπομπή όχι μόνο παρουσίασε λανθασμένα τη φιλοξενούμενη ως κάτοχο διδακτορικού τίτλου, αλλά της απέδωσε και επιστημονικό κύρος που δεν δικαιολογείται. Ο παραπονούμενος υποστηρίζει ότι η λανθασμένη αυτή παρουσίαση ενίσχυσε την αξιοπιστία απόψεων που περιείχαν ρητορική μίσους, γεγονός που συνέβαλε στην παραπλάνηση του κοινού.

Εξετάζοντας το παράπονο, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το περιεχόμενο της εκπομπής όντως περιλάμβανε ρατσιστικό λόγο, γεγονός που συνιστά σοβαρή παραβίαση των αρχών της δημοσιογραφικής δεοντολογίας και πιο συγκεκριμένα της Ειδικής Διάταξης 14. Ρητορική Μίσους. Ο συνδυασμός των δύο αυτών παραβιάσεων—παραπλανητικής πληροφόρησης και αναπαραγωγής ρατσιστικού αφηγήματος—θεωρείται ιδιαιτέρως επιβλαβής για τη δημόσια συζήτηση και την ποιότητα της ενημέρωσης.

Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τη σοβαρότητα της υπόθεσης, τονίζει την ανάγκη για τήρηση της ακρίβειας στις δημοσιογραφικές αναφορές και την αποφυγή διάδοσης αντιεπιστημονικών και επιβλαβών στερεοτύπων. Επισημαίνει, ακόμα, την υποχρέωση των Μέσων να διασταυρώνουν τις πληροφορίες που μεταδίδουν και να μην προβαίνουν σε αναφορές που παραπλανούν το κοινό.

Η Επιτροπή έλαβε την απόφασή της χωρίς να έχει ενώπιον της την άποψη του Μέσου, το οποίο επέλεξε να μην απαντήσει εντός της προθεσμίας που του δόθηκε, παρά τις επανειλημμένες προσκλήσεις να τοποθετηθεί.

Το σχετικό απόσπασμα

https://www.youtube.com/watch?si=Vbq6yjDKfSoJpNH1&v=y_Zq5nyMTO0&feature=youtu.be

Απόφαση για παραβίαση της Ειδικής Διάταξης 1. Ακρίβεια

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (10_12032025) της διαδικτυακής εφημερίδας «Philenews» με τίτλο «Έτσι τραυµατίστηκε το 13 µηνών βρέφος σε νηπιαγωγείο στη Λεµεσό – Λαµβάνει καταθέσεις ο ερευνών αξιωματικός» (ημερομηνία δημοσίευσης 10 Μαρτίου 2025) και αποφάσισε ότι υπάρχει παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας και συγκεκριμένα της Ειδικής Διάταξης 1. Ακρίβεια.

Σύμφωνα με το παράπονο, η δημοσιογράφος δημοσίευσε ψευδείς ή παραπλανητικές πληροφορίες , παραλείποντας να απεικονίσει με ακρίβεια τα γεγονότα της υπόθεσης. Αναφέρεται επίσης ότι το άρθρο ήταν μονόπλευρο , αντανακλώντας κυρίως την εκδοχή του παιδικού σταθμού, ενώ αγνοούσε τη γνώμη της οικογένειας του βρέφους.

Η δημοσιογράφος, όπως σημειώνεται στο παράπονο, φέρεται να αγνόησε τα αιτήματα των γονέων να αναθεωρήσει ή να επεκτείνει το άρθρο της, ώστε να αντικατοπτρίζει και τις δύο πλευρές της ιστορίας.

Στην απάντησή της η δημοσιογράφος έκανε λόγο για «αόριστες και ανορθόγραφες» αναφορές και χαρακτήρισε την κριτική προς το έργο της ως «άκρως δυσφημιστική», χωρίς ωστόσο να παραθέσει επαρκή στοιχεία που να τεκμηριώνουν τη διαδικασία ελέγχου της ακρίβειας των πληροφοριών που δημοσίευσε.

Η Επιτροπή, εξετάζοντας όλα τα δεδομένα που είχε ενώπιον της, αποφάσισε ομόφωνα ότι το δημοσίευμα παραβιάζει τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, και συγκεκριμένα την Ειδική Διάταξη 1. Ακρίβεια, που επιβάλλει διασταύρωση, επιβεβαίωση, αποφυγή δημοσίευσης ανακριβών ή διαστρεβλωτικών της αλήθειας πληροφοριών, καθώς και την Ειδική Διάταξη 3. Δικαίωμα Απάντησης, που επιβάλλει στον δημοσιογράφο να παρέχει στους άμεσα επηρεαζόμενους τη δυνατότητα να τοποθετηθούν επί της ουσίας του θέματος με το οποίο πραγματεύονται.

Όπως προκύπτει με σαφήνεια, το υπό αναφορά δημοσίευμα παρουσιάζει τα γεγονότα μεροληπτικά και χωρίς πλήρη διασταύρωση των πληροφοριών από άλλες πηγές.

Η δημοσιογράφος παρέθεσε κυρίως τη θέση του παιδικού σταθμού, χωρίς να συμπεριλάβει επαρκώς την οπτική της οικογένειας του βρέφους, της φροντίστριας ή της αστυνομίας. Και ενώ στο πρώτο σχετικό ρεπορτάζ της, υιοθετεί πλήρως τη θέση της μητέρας του βρέφους, στο δεύτερο ρεπορτάζ, στο οποίο αφορά το παράπονο, μετατοπίζει την αφήγηση υπέρ του νηπιαγωγείου, χωρίς να αιτιολογήσει αυτή την αλλαγή, αλλά και χωρίς να αποδίδει ίσο δικαίωμα στην άλλη πλευρά να παρουσιάσει τις θέσεις της.

Η Επιτροπή επισημαίνει, παράλληλα, ότι η διατύπωση στον τίτλο «Έτσι τραυματίστηκε (…) λαμβάνει καταθέσεις ο ερευνών αξιωματικός» στέλνει ένα αντιφατικό μήνυμα και δεν μπορεί να δικαιολογηθεί δημοσιογραφικά από το περιεχόμενο του ρεπορτάζ, καθώς η διερεύνηση της υπόθεσης, από πλευράς αστυνομίας, βρισκόταν ακόμη σε εξέλιξη, άρα δεν μπορούσε να υπάρχει ξεκάθαρη κατεύθυνση ευθύνης, όπως αυτή την οποία αποδίδει η δημοσιογράφος στο κείμενό της.

Κρίνοντας το περιεχόμενο και το ύφος του κειμένου, το οποίο γράφτηκε εν μέσω των ερευνών, η Επιτροπή κρίνει πως υπάρχει προχειρότητα στην παρουσίαση των γεγονότων, καθώς και μια αδικαιολόγητη βεβαιότητα της δημοσιογράφου για το πως τραυματίστηκε το 13 μηνών βρέφος, τη στιγμή που υπήρχαν ακόμα αντικρουόμενες απόψεις, ενώ αυτές δεν παρουσιάστηκαν επαρκώς στο ρεπορτάζ.

Η Επιτροπή είναι, τέλος, της άποψης ότι η υπερβολική παράθεση λεπτομερειών και όταν ο/η δημοσιογράφος εισέρχεται τόσο βαθιά σε μία υπόθεση χωρίς να ήταν παρών/ούσα στο συμβάν, οδηγεί σε βεβιασμένα συμπεράσματα.

Εξ αφορμής της αναφοράς της δημοσιογράφου, στην απάντησή της, ότι η διατύπωση του παραπόνου έχει σκοπό «τη μείωση της υπόληψης της, τη βλάβη της προσωπικότητας της, και τη φίμωση του βασικού πυλώνα της Δημοκρατίας, ήτοι της ελευθερίας του λόγου», η Επιτροπή τονίζει πως η εξέταση εκάστου παραπόνου αφορά στο συγκεκριμένο και μόνο δημοσίευμα για το οποίο υποβάλλεται το παράπονο, και ουδόλως αφορά στο σύνολο της υπόληψης και της προσωπικότητας ενός/μίας δημοσιογράφου. Επιπλέον, η ευθύνη απέναντι στη δεοντολογία δεν μπορεί να παρακάμπτεται με επίκληση του δικαιώματος της ελευθερίας του λόγου, αντιθέτως αυξάνεται και επιβάλλει την αυτορρύθμιση, επειδή ακριβώς ο/η δημοσιογράφος απολαμβάνει και εξασκεί το δημοκρατικό αυτό δικαίωμα.

ΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑ

10_2025 ΦΙΛΕnews ΤΕΚΜΗΡΙΟ

Απόφαση για παραβίαση των διατάξεων Παιδία και Σεξουαλικά Εγκλήματα

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (06_18022025) που αφορά σε δημοσίευμα του ειδησεογραφικού ιστότοπου «24Hours» με τίτλο: «Κύπρος: 14χρονη έστειλε συμμαθητή της στα δικαστήρια για έναν βιασμό που δεν έγινε ποτέ», το οποίο δημοσιεύθηκε στις 17/02/2025, και αποφάσισε ομόφωνα ότι το ρεπορτάζ παραβιάζει πρόνοιες του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η παραπονούμενη υποστήριξε ότι το άρθρο, το οποίο αναφέρεται σε δύο ανήλικα πρόσωπα, περιλαμβάνει πληροφορίες που ενδέχεται να οδηγήσουν στην ταυτοποίησή τους. Αναφέρει, επίσης, ότι το άρθρο «χρησιμοποιεί γλώσσα έμφυλα προκατειλημμένη, αποδίδει ευθύνες σε ανήλικο πρόσωπο και υιοθετεί επικριτική στάση». Επιπλέον, σύμφωνα με την παραπονούμενη, το δημοσίευμα «περιλαμβάνει αναφορές σε απειλητικά μηνύματα και προτροπές σε βία, η παρουσίαση των οποίων συμβάλλει στη φυσικοποίηση της βίας».

Η παραπονούμενη σημείωσε, επίσης, ότι η προσέγγιση του άρθρου ενδέχεται να αποθαρρύνει ανήλικα άτομα που βιώνουν παρενόχληση ή κακοποίηση από το να αναφέρουν την εμπειρία τους, δημιουργώντας την αίσθηση ότι δεν θα γίνουν πιστευτά ή ότι ευθύνονται τα ίδια.

Κατά την εξέταση του παραπόνου, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το ρεπορτάζ, με την υπογραφή του δημοσιογράφου Μανώλη Καλατζή, είχε αρχικά δημοσιευθεί στον ισότοπο «CyTimes» (13/02/2025), στη συνέχεια αναδημοσιεύθηκε στο «Πρώτο Θέμα» Ελλάδος (16/02/2025) με την ίδια υπογραφή, και το υπό αναφορά δημοσίευμα συνιστούσε νέα αναδημοσίευση από τον ιστότοπο «24Hours» στις 17/02/2025.

Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα δεδομένα, αποφάσισε ομόφωνα ότι το δημοσίευμα παραβιάζει:

- την Ειδική Διάταξη 15. Σεξουαλικά Εγκλήματα που προνοεί ότι η δημοσίευση πληροφοριών για σεξουαλικά εγκλήματα παραμένει λιτή, χωρίς λεπτομέρειες και δραματοποίηση του συμβάντος, ενώ επιβάλλεται ακόμα μεγαλύτερη προσοχή σε περίπτωση που το έγκλημα αφορά παιδιά. Επιπλέον, επειδή στο δημοσίευμα περιλαμβάνονται πληροφορίες που μπορεί να οδηγήσουν έμμεσα στην αποκάλυψη της ταυτότητας των ανήλικων πρωταγωνιστών

- την Ειδική Διάταξη 9. Παιδιά, που απαγορεύει την άμεση ή έμμεση αποκάλυψη της ταυτότητας θυμάτων σεξουαλικής παρενόχλησης, κακοποίησης ή βιασμού, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για ανήλικους.

Η Επιτροπή τονίζει πως η παρουσίαση του θέματος περιλαμβάνει αχρείαστες λεπτομέρειες και γλώσσα που συνιστά δραματοποίηση του συμβάντος, ενώ εντοπίζεται και χρήση γλώσσας που αγγίζει τα όρια της διαπόμπευσης του προσώπου που προχώρησε σε καταγγελία, ακόμη και αν αυτή αποδείχθηκε ψευδής ενώπιον του Δικαστηρίου.

Επιπλέον, η αναδημοσίευση έγινε χωρίς κανένα φιλτράρισμα ή επεξεργασία, γεγονός που αυξάνει την ευθύνη του συντάκτη και του Μέσου που αναδημοσιεύει το ρεπορτάζ.

Οι πολλαπλές λεπτομέρειες που περιλαμβάνονται στο ρεπορτάζ επιβεβαιώνουν ότι ο συντάκτης του αρχικού ρεπορτάζ απλώς αναδημοσίευσε στο μεγαλύτερο μέρος της την απόφαση του Δικαστηρίου, χωρίς να επεξεργαστεί το δικό του κείμενο με τρόπο ώστε να μην παραβιάζεται η δημοσιογραφική δεοντολογία. Οι αποφάσεις των Δικαστηρίων ναι μεν δημοσιοποιούνται και αποτελούν δημόσια έγγραφα πληροφόρησης για τους δημοσιογράφους, ωστόσο οι τελευταίοι επιβάλλεται να επεξεργάζονται τις αποφάσεις και όχι απλώς να τις αναδημοσιεύουν αυτούσιες.

Με την ευκαιρία αυτή, η Επιτροπή τονίζει την ευθύνη των δημοσιογράφων να φιλτράρουν τις πληροφορίες που συλλέγουν, επεξεργάζονται ή αναδημοσιεύουν, ιδιαίτερα αναφορικά με σεξουαλικά εγκλήματα και εμπλοκή ανηλίκων.

Είναι ευθύνη κάθε δημοσιογράφου ποιες πληροφορίες επιλέγουν, ποιες θα δημοσιεύσουν, αποφεύγοντας αχρείαστες περιγραφές και λεπτομέρειες, τόσο στον τίτλο όσο και ευρύτερα στο περιεχόμενο του άρθρου, ειδικά εάν αυτές δεν προσθέτουν ουσία στην είδηση, και με γνώμονα πρωτίστως την προστασία θυμάτων αλλά και θυτών, ειδικά των ανήλικων.

ΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑ

06_2025 24Η ΤΕΚΜΗΡΙΟ

Παραβίαση της περί Ακρίβειας...

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (40_21122025) που υπέβαλε η δημοσιογράφος Ραλλή Παπαγεωργίου κατά του Κυπριακού Πρακτορείου Ειδήσεων (ΚΥΠΕ), σε σχέση με την αποσπασματική αναδημοσίευση συνέντευξης που έλαβε η ίδια, καθώς και την προσθήκη των αρχικών της στους δημοσιογράφους που υπογράφουν είδηση που μετέδωσε το ΚΥΠΕ σε ημέρα κατά την οποία η ίδια δεν εργαζόταν, και αποφάσισε ομόφωνα ότι η υπό αναφορά είδηση παραβιάζει τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, και την Ειδική Διάταξη 1 περί Ακρίβειας.

Σύμφωνα με το παράπονο, στις 19 Οκτωβρίου 2025 μεταδόθηκε από το ΚΥΠΕ είδηση αναφορικά με την εκλογική διαδικασία στα κατεχόμενα, η οποία έφερε, μεταξύ άλλων, και τα αρχικά της καταγγέλλουσας, παρότι η ίδια δεν εργαζόταν την ημέρα εκείνη. Επιπλέον, κατά τη διαδικασία τροποποίησης της αρχικής είδησης, προστέθηκε, μεταξύ άλλων, απόσπασμα συνέντευξης που είχε λάβει η καταγγέλλουσα από τον Επίκουρο Καθηγητή στο Τμήμα Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου Νίκο Μούδουρο, και η οποία είχε μεταδοθεί από το ΚΥΠΕ στις 6 Οκτωβρίου 2025, σε διαφορετικό χρονικό και θεματικό πλαίσιο από την είδηση που αναρτήθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2025.

Η Επιτροπή κρίνει ομόφωνα ότι η αποσπασματική χρήση της συνέντευξης, χωρίς να προσδιορίζεται ο χρόνος κατά τον οποίο αυτή λήφθηκε και μεταδόθηκε αρχικά, και χωρίς εμφανές το θεματικό πλαίσιο μέσα στο οποίο υποβλήθηκαν προς τον συνεντευξιαζόμενο οι συγκεκριμένες ερωτήσεις και λήφθηκαν οι συγκεκριμένες απαντήσεις, μπορεί να αλλοιώσει την εικόνα του κοινού για το ακριβές περιεχόμενο της αρχικής συνέντευξης, αλλά και τη συνολική εντύπωση που μπορεί να είχε σχηματίσει το κοινό στον αρχικό χρόνο μετάδοσης της συνέντευξης.

Η πιθανότητα αυτή επιβάλλει ευρύτερα προς τον/την δημοσιογράφο να είναι προσεκτικός/η ως προς τον τρόπο αποσπασματικής αναμετάδοσης συνεντεύξεων, και ορθής απόδοσης των λεχθέντων από οποιαδήποτε πηγή, προκειμένου να μην παραβιάζεται η Ειδική Διάταξη 1 του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, που ορίζει, μεταξύ άλλων, ότι:

Τα Μέσα Ενημέρωσης έχουν υποχρέωση να λαμβάνουν κάθε εύλογο μέτρο, ώστε τα γεγονότα που παρουσιάζουν να χαρακτηρίζει η ακρίβεια.

Η Επιτροπή υπενθυμίζει, με αυτή την ευκαιρία, ότι η ακρίβεια και η σαφής απόδοση του θεματικού και χρονικού πλαισίου μιας είδησης ή ενός γεγονότος αποτελούν θεμελιώδεις αρχές του Κώδικα, ιδίως όταν πρόκειται για αναμετάδοση ή επαναχρησιμοποίηση δημοσιογραφικού υλικού.

Η Επιτροπή κρίνει, ακόμα, ότι η πρακτική που ακολουθήθηκε οδήγησε σε ασάφεια ως προς τον χρόνο, το πλαίσιο και τη δημοσιογραφική ευθύνη του περιεχομένου που μεταδόθηκε, γεγονός που δύναται να παραπλανήσει το κοινό ως προς την πληρότητα και την ακρίβεια της πληροφόρησης.

Επιπλέον, τονίζει ότι η χρήση των αρχικών της δημοσιογράφου, ως να συμμετείχε στη σύνταξη της είδησης με τη μορφή που αυτή μεταδόθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2025, επίσης παραβιάζει την Ειδική Διάταξη περί ακρίβειας, και δημιουργεί την εσφαλμένη εντύπωση ότι και η καταγγέλλουσα είχε δημοσιογραφική εμπλοκή άρα και δημοσιογραφική ευθύνη για το κείμενο.

Κατά την εξέταση του παραπόνου, η Επιτροπή μελέτησε την απάντηση του ΚΥΠΕ, και απορρίπτει τη θέση ότι το παράπονο είναι αβάσιμο, καθώς η βάση επί της οποίας αυτό εξετάστηκε αφορά στην Ειδική Διάταξη περί Ακρίβειας, και όχι στα πνευματικά δικαιώματα της υπό συζήτηση είδησης, που όντως ανήκουν στο Μέσο.

Ενισχυτική των ευρημάτων της Επιτροπής είναι επιστολή του Διευθυντή του ΚΥΠΕ, Ντίνου Φοινικαρίδη, την οποία επισυνάπτει στην απάντησή του το Μέσο. Στην επιστολή αναγνωρίζεται ότι ακολουθήθηκε λανθασμένη πρακτική ως προς τον τρόπο χρήσης και ενσωμάτωσης του επίμαχου αποσπάσματος της συνέντευξης στην είδηση. Στην ίδια επιστολή αναφέρεται ότι δόθηκαν οδηγίες για τροποποίηση των διαδικασιών που ακολουθεί το ΚΥΠΕ – γεγονός το οποίο η Επιτροπή χαιρετίζει ως ορθή πρακτική πιστής εφαρμογής του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας – με σκοπό την αποφυγή παρόμοιων περιστατικών στο μέλλον, καθώς και για την ανάγκη σαφούς προσδιορισμού του χρόνου και του πλαισίου λήψης συνεντεύξεων όταν αυτές αναμεταδίδονται, ολόκληρες ή αποσπασματικά.

Το παράπονο δεν έχει βάση...

H Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας μελέτησε και συζήτησε διεξοδικά το παράπονο 23_05082025 το οποίο υποβλήθηκε για άρθρο του Δημοσιογράφου Γιώργου Καλλινίκου, το οποίο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Ο Φιλελεύθερος» με τίτλο «Ο χρόνος για σένα κύριε Σταυριανέ τελείωσε – πρέπει να λογοδοτήσεις» (ημερομηνία δημοσίευσης 24 Απριλίου 2025) και αποφάσισε ότι δεν θα προχωρήσει σε περαιτέρω εξέτασή του – διαδικασία που, με βάση τον Κώδικα, προβλέπει αίτημα προς το Μέσο για να τοποθετηθεί επί του παραπόνου – διότι κρίνει ότι το παράπονο δεν έχει βάση, αφού δεν εντοπίζεται στο περιεχόμενο του παραβίαση οποιασδήποτε διάταξης του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή, ως εκ του Κώδικα και του Καταστατικού της, προασπίζεται την ελευθεροτυπία και το δικαίωμα της ελευθερίας έκφρασης των Μέσων Ενημέρωσης και των Δημοσιογράφων. Ο Κώδικας προστατεύει, παράλληλα, το δικαίωμα των Δημοσιογράφων να εκφράζουν προσωπικές απόψεις, να διατυπώνουν σχόλια και να ασκούν κριτική, ιδιαίτερα σε δημόσια πρόσωπα, ακόμα και με την χρήση έντονης γλώσσας και ηχηρού δημοσιογραφικού λόγου.

Η Επιτροπή δεν εντόπισε στο άρθρο ούτε παραποίηση γεγονότων, ούτε προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ούτε και διάδοση ψευδών πληροφοριών, καθώς οι όποιες αναφορές στον ιατροδικαστή Πανίκο Σταυριανό προκύπτουν από το πόρισμα της θανατικής ανάκρισης, που αποτελεί δημόσιο έγγραφο και που ανακοινώθηκε δημοσίως.

Επιπρόσθετα, η Επιτροπή κατέληξε ότι το άρθρο αποτελεί προσωπική τοποθέτηση του Δημοσιογράφου, στο πλαίσιο της ελεύθερης έκφρασης της άποψής του, η οποία προστατεύεται τόσο από τον Κώδικα όσο και από το δικαίωμα ελεύθερης γνώμης στο δημόσιο διάλογο. Επιπρόσθετα , η Επιτροπή υπενθυμίζει πως, με βάση και αποφάσεις διεθνών δικαστηρίων, ιδιαίτερα τα δημόσια πρόσωπα, όπως ο ιατροδικαστής και πρώην Βουλευτής Πανίκος Σταυριανός, έχουν υποχρέωση να δέχονται την κριτική που τους ασκείται στο πλαίσιο του δημόσιου διαλόγου, όσο αυστηρή και αν αυτή είναι.

ΤΟ ΠΑΡΑΠΟΝΟ

23_05082025 ΦΙΛΕΛΕ ΠΑΡΑΠΟΝΟ

Καμία παραβίαση

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (38_21122025) για ρεπορτάζ της δημοσιογράφου Ντόρας Χριστοδούλου, όπως αυτό δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Ο Φιλελεύθερος» με τίτλο «Άφαντος ο Τυχικός, άγνωστες οι προθέσεις του – Εθεάθη στο Άγιο Όρος» (ημερομηνία δημοσίευσης 23 Οκτωβρίου 2025) και αποφάσισε ότι δεν υπάρχει οποιαδήποτε παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Σύμφωνα με το παράπονο το δημοσίευμα περιείχε «μη διασταυρωμένη και ψευδή πληροφορία», σύμφωνα με την οποία ο Επίσκοπος Τυχικός εθεάθη στο Άγιο Όρος, ενώ – κατά την αναφορά του παραπονούμενου προσώπου – τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο ο Επίσκοπος Tυχικός νοσηλευόταν σε κρίσιμη κατάσταση σε νοσοκομείο της Αθήνας.

Η δημοσιογράφος, απαντώντας στο παράπονο εκ μέρους του Μέσου, απέρριψε τους ισχυρισμούς που προβάλλονται, αναφέροντας, μεταξύ άλλων, ότι το δημοσίευμα δεν ήταν δυσφημιστικό, υβριστικό ή επιβλαβές προς οποιοδήποτε πρόσωπο και ότι το κείμενο βασίστηκε σε πληροφορία προερχόμενη από σταθερή και αξιόπιστη πηγή, με γνώση των εκκλησιαστικών πραγμάτων της Κύπρου.

Σύμφωνα πάντα με τη συντάκτρια του ρεπορτάζ, κατά τον χρόνο δημοσίευσης δεν ήταν γνωστό, ούτε στην κοινή γνώμη ούτε στη επίσημη Εκκλησία της Κύπρου, το πού βρισκόταν ο Επίσκοπος Τυχικός, και πως η νοσηλεία του έγινε γνωστή και ανακοινώθηκε τις αμέσως επόμενες ημέρες και μετά τη δημοσίευση του ρεπορτάζ.

Η Επιτροπή, αφού μελέτησε το δημοσίευμα, το περιεχόμενο του παραπόνου και την απάντηση του Μέσου, κρίνει ότι το ρεπορτάζ εντάσσεται στο πλαίσιο της θεμιτής δημοσιογραφικής έρευνας και ενημέρωσης.

Σημειώνει, επίσης, ότι από το περιεχόμενο δεν προκύπτει οποιαδήποτε πρόθεση παραπλάνησης του κοινού ή πρόκλησης βλάβης σε οποιοδήποτε πρόσωπο, ενώ ούτε τεκμηριώνεται παραβίαση των αρχών της ακρίβειας, της διασταύρωσης πληροφοριών και της δημοσιογραφικής υπευθυνότητας, όπως αυτές ορίζονται στον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή κρίνει, ακόμα, ότι η απάντηση του Μέσου είναι ικανοποιητική και αποφασίζει ότι δεν έχει διαπιστωθεί οποιαδήποτε παραβίαση του Κώδικα.

ΑΥΤΟΥΣΙΑ Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΣΟΥ

"Η υποβληθείσα καταγγελία για το εν λόγω ρεπορτάζ εκτιμώ ότι στερείται οποιασδήποτε βάσης. Ούτε δυσφημιστικό ή υβριστικό ήταν προς τον αναφερόμενο ή οποιονδήποτε άλλον, ούτε και είχε στόχο την πρόκληση βλάβης κατά οιουδήποτε.

Αποτελούσε ένα ξεκάθαρο δημοσιογραφικό κείμενο σε ύφος και γλώσσα αυστηρώς επαγγελματική, που βασίστηκε σε συγκεκριμένη πληροφορία από άτομο γνώστη των εκκλησιαστικών πραγμάτων της Κύπρου και το οποίο άτομο αποτελεί σταθερή και αξιόπιστη πηγή μου εδώ και χρόνια.

Επί της ουσίας άλλωστε του κειμένου, όντως ο Επίσκοπος Τυχικός κατά τον χρόνο δημοσίευσης της είδησης δεν ήταν γνωστό, τουλάχιστον στην κοινή γνώμη και στην επίσημη Εκκλησία της Κύπρου, που βρισκόταν. Η δε νοσηλεία του έγινε και ανακοινώθηκε ακριβώς τις επόμενες μέρες του δημοσιεύματος, κοινοποιήθηκε δε εξαιτίας αυτού.

Με κάθε σεβασμό η καταγγελία που υποβλήθηκε, στερείται οποιασδήποτε τεκμηρίωσης και δεδομένου ότι χρησιμοποιεί δεύτερο πληθυντικού ενδεχομένως να έχει ιδιοτελή κίνητρα.

Με εκτίμηση

Ντόρα Χριστοδούλου"

ΑΥΤΟΥΣΙΟ ΤΟ ΠΑΡΑΠΟΝΟ
Sat, Oct 25, 2025 at 10:54 AM

To: deontologiacy@gmail.com

"Δια τησ παρούσης επιστολής καταγγέλλουμε την δημοσιογράφο ντορα χριστοδουλου διότι χωρισ να διασταύρωση ψευδή πληροφορία που τισ δόθηκε μετέδωσε είδηση ότι ο επισκοποσ τυχικοσ θεαθη στο Άγιο οροσ ενώ αυτοσ νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση σε νοσοκομείο στην Αθήνα σας επισυνάπτουμε το δημοσίευμα με την παράκληση η καταγγελια να τύχει διερευνησησ ωσ ανώνυμη καταγγελια"

Σωρεία παραπόνων για άρθρο....

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε μεγάλο αριθμό παραπόνων (27_12092025 ) για τη δημοσίευση, στο PhileNews, τη διαδικτυακή έκδοση της εφημερίδας «Ο Φιλελεύθερος» και στη στήλη «Παρεμβάσεις», άρθρου με τίτλο «Κύπρος - Δεν Είναι Πολύ Αργά!», το οποίο υπογράφει ο Εράν Κοέν (ημερομηνία δημοσίευσης 9 Σεπτεμβρίου 2025) και αποφάσισε, με δύο αποχές, ότι το άρθρο παραβιάζει τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή εξέτασε όλα τα δεδομένα: το άρθρο, στο οποίο διατυπώνονταν κρίσεις και αναφορές σχετικές με το παλαιστινιακό ζήτημα, τα παράπονα που έκαναν λόγο για ρητορική μίσους και ψευδείς αναφορές, καθώς και την απάντηση του μέσου, η οποία επικεντρώθηκε στο γεγονός ότι η άποψη που εκφράστηκε στο άρθρο ήταν προσωπική, έφερε την υπογραφή ενός δημόσιου προσώπου (ορκωτός λογιστής, Διευθύνων Σύμβουλος του Εμπορικού Επιμελητηρίου Ισραήλ – Κύπρου, όπως αναγραφόταν και στο δημοσίευμα) και σε καμία περίπτωση δεν εξέφραζε τη θέση της εφημερίδας.

Το ζήτημα που τέθηκε ενώπιον της Επιτροπής ήταν κατά πόσο το συγκεκριμένο δημοσίευμα, που αφορά σε ενυπόγραφο άρθρο όχι από δημοσιογράφο, εμπίπτει στην προστατευόμενη σφαίρα της ελεύθερης διατύπωσης άποψης ή εάν το περιεχόμενό του υπερέβη τα όρια του επιτρεπτού σχολιασμού, καθιστώντας το μέσο υπεύθυνο για παραβίαση διατάξεων του Κώδικα, παρά και την προσθήκη σημείωσης ότι το άρθρο δημοσιεύθηκε «στο πλαίσιο της ελευθεροτυπίας, της πολυφωνίας, της διαφάνειας και της δημοσίευσης όλων των απόψεων σε θέματα επικαιρότητας».

Η Επιτροπή κρίνει ότι το επίμαχο άρθρο δεν αποτελεί απλή εκδήλωση της προσωπικής άποψης του αρθρογράφου, καθώς περιέχει αποδεδειγμένα ψευδείς και παραπλανητικούς γενικόλογους ισχυρισμούς για το σύνολο ενός λαού – τους Παλαιστινίους – ενώ, παράλληλα, οι ισχυρισμοί αυτοί παρουσιάζονται ως πραγματικά γεγονότα, και μάλιστα με υποκίνηση προς τον αναγνώστη να αμφισβητήσει την ευρύτερη ιστορική γνώση για τον υπό αναφορά λαό.

Το περιεχόμενο εμπεριέχει στοιχεία ρητορικής μίσους και υποκίνησης σε διακρίσεις με βάση τη φυλή, τη θρησκεία, την εθνική ή εθνοτική προέλευση, εις βάρος των Παλαιστινίων, κατά παράβαση των Ειδικών Διατάξεων 12 καΙ 14 του Κώδικα, στοιχεία τα οποία ουδόλως μπορεί να θεωρηθεί ότι, ως αναφορές στο άρθρο, προστατεύονται από το δικαίωμα της ελευθερίας του λόγου και της ελεύθερης έκφρασης της προσωπικής άποψης του αρθρογράφου.

Η Επιτροπή τονίζει ότι το μέσο όφειλε, ως εκ του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, να αποφύγει τη δημοσίευση ή να ζητήσει από τον αρθρογράφο να αποκλειστούν τα επίμαχα σημεία. Η παράλειψη του μέσου να δράσει με αυτό τον τρόπο συνιστά παραβίαση του Κώδικα. Όπως και δεν νοείται επίκληση του δημοσίου συμφέροντος – κατά το ερώτημα που διατυπώνει ο Διευθυντής του μέσου στην απάντησή του – αντί της άρνησης δημοσίευσης άρθρου με στοιχεία κατά τα προαναφερθέντα.

Με αυτή την αφορμή, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι το σύνολο των μέσων ενημέρωσης φέρουν ευθύνη ελέγχου του περιεχομένου το οποίο δημοσιεύουν, μεταδίδουν ή/και αναρτούν, και δεν απαλλάσσονται από την ευθύνη, όπως αυτή απορρέει από το σύνολο του Κώδικα, όταν φιλοξενούν επιστολές ή άρθρα τρίτων και όχι δημοσιογράφων ή ακόμα και σχόλια επί αναρτήσεών τους, εάν πρόκειται για διαδικτυακά μέσα.

Σημειώνεται πως η μεταγενέστερη απόσυρση του άρθρου – παρόλο που το ίδιο το μέσο την αποδίδει σε στρεβλωτικές αντιδράσεις στο διαδίκτυο και σε κατηγορίες εναντίον του αντί εναντίον του αρθρογράφου – αξιολογείται θετικά, ως πράξη αυτορύθμισης. Το ίδιο θετικά αξιολογείται και η ευκαιρία απάντησης που δόθηκε τρεις ημέρες αργότερα στον Πρέσβη της Παλαιστινιακής Αρχής, παρόλο που οι συγκεκριμένες πράξεις αυτορύθμισης απλώς μετριάζουν, και δεν ακυρώνουν, την παραβίαση του Κώδικα, όπως περιγράφεται πιο πάνω.

Η Επιτροπή υπενθυμίζει, τέλος, ευρύτερα στα μέσα ενημέρωσης, ότι η δημοσίευση ρητορικής μίσους απαγορεύεται και ενδέχεται να συνιστά ποινικό αδίκημα κατά την κείμενη νομοθεσία. Τα μέσα οφείλουν, ως εκ τούτου, να ασκούν αυξημένο έλεγχο σε φιλοξενούμενες παρεμβάσεις που περιέχουν ισχυρισμούς για πραγματικά γεγονότα ή ενέχουν κινδύνους υποκίνησης μίσους.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ

27_12092025 ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΕΚΜΗΡΙΟ

Αυτεπάγγελτη εξέταση της ΕΔΔ

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε αυτεπάγγελτα (υπόθεση 30_2025), με αφορμή και δημόσιες αντιδράσεις και δημόσια παράπονα προς την ΕΔΔ, ρεπορτάζ που αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα Cyprus Times με τίτλος «Ο κατ’ ισχυρισμόν βιασμός στις Φυλακές καταγράφηκε σε βίντεο» (πρώτη ημερομηνία ανάρτησης 16/09/2025). Η εξέταση επικεντρώθηκε στη συμβατότητα του περιεχομένου του ρεπορτάζ και του βίντεο που το συνόδευε με τις πρόνοιες του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, ιδίως τις διατάξεις που αφορούν στην παρουσίαση θεμάτων για άσκηση σεξουαλικής βίας.

Κατά πρώτο διαπιστώθηκε, μετά την αρχική απόφαση της ΕΔΔ να εξετάσει την υπόθεση, ότι το μέσο προχώρησε σε μερική αυτορύθμιση, αφαιρώντας το τεχνικά αλλοιωμένο βίντεο που είχε περιληφθεί στο σχετικό ρεπορτάζ κατά την πρώτη ημέρα ανάρτησης του.

Ωστόσο, μετά από μελέτη του σχετικού ρεπορτάζ, και χωρίς να έχει ενώπιόν της την απάντηση του μέσου ή του δημοσιογράφου, αφού επέλεξαν να μην τοποθετηθούν επί της σχετικής επιστολής της ΕΔΔ, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το ρεπορτάζ περιλαμβάνει λεπτομερείς περιγραφές πράξεων σεξουαλικής φύσεως, οι οποίες

υπερβαίνουν το αναγκαίο για την ενημέρωση του κοινού σχετικά με τα τεκταινόμενα εντός των Κεντρικών Φυλακών.
Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι προσπάθεια του δημοσιογράφου ήταν: α) να ψέξει την προσπάθεια της αστυνομίας να υποβαθμίσει καταγγελία για βιασμό εντός των Κεντρικών Φυλακών β) να εκθέσει τη διεύθυνση του σωφρονιστικού ιδρύματος για το έγκλημα που διαπράχθηκε αλλά και για το γεγονός ότι αυτό καταγράφηκε από κινητό τηλέφωνο, με το σχετικό βίντεο να καταλήγει στο κινητό του δημοσιογράφου από στέλεχος του προσωπικού των Φυλακών και γ) να ενισχύσει τη θέση του περί αδιαφορίας από το αρμόδιο Υπουργείο Δικαιοσύνης.

Παρόλα αυτά, η Επιτροπή κρίνει ομόφωνα ότι το ρεπορτάζ παραβιάζει την Ειδική Διάταξη 15 του Κώδικα, η οποία επιβάλλει τη λιτή, προσεκτική και χωρίς περιττές λεπτομέρειες και δραματοποίηση, παρουσίαση υποθέσεων που αφορούν σεξουαλική βία. Η εκτενής περιγραφική αναφορά στο περιεχόμενο του βιντεοληπτικού υλικού συνιστά σαφή απόκλιση από το γράμμα και το πνεύμα της συγκεκριμένης Διάταξης.

Η Επιτροπή εκφράζει τη γενικότερη ανησυχία της για την τάση δημοσίευσης λεπτομερών περιγραφών σεξουαλικών εγκλημάτων, παρά τις επανειλημμένες σχετικές υποδείξεις της. Η πρακτική αυτή πλήττει την αξιοπιστία του δημοσιογραφικού επαγγέλματος και δημιουργεί πρόσθετους κινδύνους όχι μόνο για τους εμπλεκόμενους αλλά και για την ορθή ενημέρωση του κοινού.

Εξ αφορμής της άρνησης του μέσου και του δημοσιογράφου να τοποθετηθούν επί της υπόθεσης που διερεύνησε η ΕΔΔ για το υπό αναφορά ρεπορτάζ, τα Μέλη της Επιτροπής, η οποία δρα ως εκ του Καταστατικού και της εντολής που έχει από τους Φορείς που την αποτελούν, υπενθυμίζουν ευρύτερα τη Γενική Διάταξη 3 του Κώδικα, σύμφωνα με την οποία:

«Τα μέσα ενημέρωσης και οι δημοσιογράφοι αναλαμβάνουν την υποχρέωση να συνεργάζονται με την Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, κατά τη διεξαγωγή τω εργασιών της. Άρνηση συνεργασίας συνιστά παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.»

Προσοχή σε υποθέσεις σεξουαλικής βίας

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο (26_2025) αναφορικά με ανάρτηση ρεπορτάζ στην ιστοσελίδα Cyprus Times με τίτλος «Φρίκη: Μοιράζει βίντεο με σεξουαλικές συνευρέσεις με την αδελφή του» (ημερομηνία δημοσίευσης 05/09/2025). Η εξέταση του παραπόνου επικεντρώθηκε στη συμβατότητα του περιεχομένου του ρεπορτάζ με τις πρόνοιες του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, ιδίως τις ειδικές διατάξεις που αφορούν στην παρουσίαση, από τα μέσα ενημέρωσης, υποθέσεων σεξουαλικής βίας και στην προστασία παιδιών θυμάτων αλλά και των παιδιών ευρύτερα.

Η Επιτροπή κρίνει ομόφωνα ότι το ρεπορτάζ, ήδη από τον τίτλο, παραβιάζει την Ειδική Διάταξη 15 του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, η οποία απαγορεύει την άμεση ή έμμεση αποκάλυψη ταυτότητας θυμάτων σεξουαλικών εγκλημάτων και της όποιας σχέσης μεταξύ θύματος και θύτη/θυτών. Παράλληλα, επιβάλλει τη λιτή, προσεκτική και χωρίς περιττές λεπτομέρειες παρουσίαση υποθέσεων που αφορούν σεξουαλική βία, ιδίως όταν το θύμα είναι παιδί.

Το υπό αναφορά ρεπορτάζ ήταν εκτενέσταστο και περιλαμβάνει λεπτομερείς περιγραφές πράξεων σεξουαλικής φύσεως, οι οποίες υπερβαίνουν το αναγκαίο για ενημέρωση του κοινού, ενέχοντας το σοβαρό κίνδυνο δευτερογενούς θυματοποίησης των εμπλεκόμενων προσώπων. Επιπλέον, συγκεκριμένες λεπτομέρειες δύναται να οδηγήσουν σε έμμεση αποκάλυψη της ταυτότητας των παιδιών, η προστασία των οποίων ήταν στην ευθύνη αρμόδιων υπηρεσιών.

Το περιεχόμενο του ρεπορτάζ παραβιάζει, παράλληλα, την Ειδική Διάταξη 9, η οποία επιβάλλει να τηρούνται οι πρόνοιες της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού καθώς και οι πρόνοιες της κείμενης νομοθεσίας.

Περαιτέρω, η Επιτροπή διαπιστώνει παραβίαση της Γενικής Διάταξης 19, καθώς ο δημοσιογράφος όφειλε να επιδείξει αυξημένη ευαισθησία και προσοχή κατά την κάλυψη ενός θέματος που άπτεται ανθρώπινου πόνου και σεξουαλικών εγκλημάτων με θύμα και φερόμενους ως θύτες παιδιά.

Η Επιτροπή εξέτασε το παράπονο υπό το φως της άρνησης του μέσου ενημέρωσης και του δημοσιογράφου που υπογράφει το ρεπορτάζ, να τοποθετηθούν σχετικά.

Έχοντας υπόψη παλαιότερη επιχειρηματολογία του δημοσιογράφου, η οποία αφορούσε στην αναδημοσίευση δικαστικής απόφασης η οποία είναι αναρτημένη στο διαδίκτυο, η Επιτροπή υπενθυμίζει την ευθύνη των δημοσιογράφων να φιλτράρουν τις πληροφορίες που έχουν ενώπιόν τους – ακόμα και αν αυτές προέρχονται από δικαστικές αποφάσεις – και να βεβαιώνονται ότι το δικό τους δημοσιογραφικό περιεχόμενο – περιεχόμενο στο οποίο διαδικτυακά έχει πρόσβαση το ευρύτερο κοινό – δεν παραβιάσει τη δεοντολογία.

Προς τούτο, η Επιτροπή υπενθυμίζει, παράλληλα, ότι συνιστά πρόσθετη παραβίαση του Κώδικα η άρνηση του μέσου και του δημοσιογράφου να ανταποκριθούν και να συνεργαστούν με την Επιτροπή.

Επιπρόσθετα των πιο πάνω, η Επιτροπή εκφράζει την έντονη ανησυχία της για την άρνηση του μέσου και του δημοσιογράφου να προχωρήσουν σε τροποποίηση του ρεπορτάζ ή άρση των προβληματικών στοιχείων του, παρά τις απευθείας υποδείξεις αρμόδιας υπηρεσίας («Σπίτι του Παιδιού»). Η Επιτροπή τονίζει πως τέτοια άρνηση δεν συνάδει με την υποχρέωση των δημοσιογράφων να αποφεύγουν τη βλάβη στα θύματα και να συνεργάζονται με σκοπό την ελαχιστοποίηση των συνεπειών στα παιδιά από τη δημοσιότητα θεμάτων που τα αφορούν.

Το ελάχιστο που αναμένει η Επιτροπή από το μέσο είναι η αυτορύθμιση με την τροποποίηση του ρεπορτάζ και την αφαίρεση των προβληματικών στοιχείων, έστω και τώρα, αφού η ανάρηση εξακολουθεί να είναι προσβάσιμη.

Με αυτή την αφορμή, και ως παρέμβαση σε δημόσιες συζητήσεις για τα θέματα σεξουαλικών εγκλημάτων, η Επιτροπή καλεί τα μέσα ενημέρωσης και τους δημοσιογράφους να συμμορφώνονται με τις πρόνοιες του Κώδικα, να αποφεύγουν δημοσιεύσεις, μεταδόσεις και αναρτήσεις που δύνανται να προκαλέσουν βλάβη ή δευτερογενή θυματοποίηση, και να μεριμνούν για την προστασία της αξιοπρέπειας και των δικαιωμάτων όλων των εμπλεκομένων, με ιδιαίτερη ευαισθησία όταν πρόκειται για ανήλικα θύματα ή ανήλικους φερόμενους ως θύτες.

Δεν υπόκεινται στην αρμοδιότητα της ΕΔΔ αναρτήσεις στο Fb

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε παράπονο

(11_02042025) εναντίον του διαδικτυακού μέσου eLemesos, για

αναδημοσίευση, στη σελίδα του μέσου στην πλατφόρμα κοινωνικής

δικτύωσης Facebook, βίντεο που έχει αναρτήσει σε δική του σελίδα

πρόσωπο ονόματι ΜΠ και υπό τον τίτλο «Ο… έχει 43.000 και ψάχνει

διεύθυνση να τα στείλει ��» με ημερομηνία 29 Μαρτίου 2025.

Είναι η άποψη που διατυπώνεται στο παράπονο ότι στο βίντεο

«εμφανίζεται άτομο να εκφράζει ανοικτά ρητορική μίσους εναντίον

συγκεκριμένης μερίδας αστυνομικών» καθώς και ότι «το περιεχόμενο

του βίντεο είναι προσβλητικό, υποκινητικό και ενδέχεται να

δημιουργήσει αρνητικό κλίμα απέναντι στους αστυνομικούς, θέτοντας

σε κίνδυνο την αξιοπρέπεια και την κοινωνική συνοχή».

Η ΕΔΔ εξέτασε το παράπονο στη βάση της αποστολής της, όπως αυτή

απορρέει από τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, σύμφωνα

με τον οποίο ο Κώδικας εφαρμόζεται επί όλων των Μέσων Ενημέρωσης

(έντυπων, ηλεκτρονικών, διαδικτυακών, ραδιοφωνικών οργανισμών,

τηλεοπτικών οργανσιμών, καθώς και της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης).

Είναι δε η πρακτική που ακολουθεί η ΕΔΔ, δεδομένης και της απουσίας

οποιουδήποτε νομικού πλαισίου που να διέπει τις πλατφόρμες

κοινωνικής δικτύωσης, όπως είναι το Facebook, ότι δεν υπόκεινται στην

αρμοδιότητα της αναρτήσεις σε τέτοιες σελίδες και μόνο.

Η υπό αναφορά ανάρτηση δεν έχει εντοπιστεί στη διαδικτυακή έκδοση

της ηλεκτρονικής εφημερίδας eLemesos, η οποία φιλοξενεί άλλες

πληροφορίες, δηλώσεις και συνεντεύξεις του υπό αναφορά προσώπου,

ως εκ τούτου δεν εμπίπτει στην αρμοδιότητα της ΕΔΔ προς εξέταση.

Επιπλέον, στο βίντεο, που έχει προσωπική υπογραφή, δεν εντοπίζεται

οποιαδήποτε αναφορά που να συνιστά ρητορική μίσους, με την

ακαδημαϊκή έννοια του όρου, αλλά μόνο η έκφραση μιας προσωπικής

άποψης για την οποία κάθε πρόσωπο που την ακούει μπορεί να

αντιδράσει με διαφορετικό τρόπο (το μέσο, που την αναδημοσίευσε

στο Facebook, προφανώς την εισέπραξε ως με διάθεση χιούμορ…)

Το παράπονο

Με την παρούσα επιστολή θα ήθελα να καταγγείλω το έντυπο μέσο elemesos, το οποίο, κατά την άποψή μου, έχει παραβιάσει τις αρχές της δημοσιογραφικής δεοντολογίας, όπως αυτές προβλέπονται από τους κανόνες του κώδικα δεοντολογίας.

Συγκεκριμένα, το έντυπο μέσο την 29/03/25 έχει δημοσιεύσει βίντεο στα οποία εμφανίζεται άτομο να εκφράζουν ανοιχτά ρητορική μίσους κατά συγκεκριμένης μερίδας αστυνομικών. Το περιεχόμενο αυτών των βίντεο είναι προσβλητικό, υποκινητικό και ενδέχεται να δημιουργήσει αρνητικό κλίμα απέναντι στους αστυνομικούς, θέτοντας σε κίνδυνο την αξιοπρέπεια και την κοινωνική συνοχή.

Η παρουσίαση τέτοιου περιεχομένου από ένα αναγνωρισμένο έντυπο μέσο ενημέρωσης αντίκειται στις βασικές αρχές της αντικειμενικότητας, της αμεροληψίας και του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων. Η δημοσιογραφία έχει ως αποστολή την ενημέρωση του κοινού με ακρίβεια και υπευθυνότητα, χωρίς να ενισχύει ή να προάγει μισαλλόδοξες απόψεις.

Ως πολίτης, θεωρώ ότι τέτοιες πρακτικές υπονομεύουν την ποιότητα της ενημέρωσης και θέτω υπόψη σας την ανησυχία μου για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η ανεξέλεγκτη αναπαραγωγή τέτοιου περιεχομένου. Παρακαλώ όπως εξετάσετε το ζήτημα και λάβετε τα απαραίτητα μέτρα προκειμένου να διασφαλιστεί η τήρηση των κανόνων δημοσιογραφικής δεοντολογίας.

Είμαι στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε επιπλέον πληροφορία ή διευκρίνιση απαιτηθεί.

Επισυνάπτω οπτικοακουστικό υλικο

Website urls: https://www.facebook.com/share/v/1C7MsiYp3c/

Η ΕΔΔ καταδικάζει τη συνειδητή παραβίαση της εκπομπής "Sunday Night"

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας αποφάσισε να εξετάσει αυτεπάγγελτα ασκώντας δικαίωμα που έχει ως εκ του Καταστατικού της, αλλά και μετά από παράπονο που δέχθηκε (37_09122024), το περιεχόμενο εκπομπής που μεταδόθηκε από τον τηλεοπτικό οργανισμό ALPHA TV, και συγκεκριμένα συνέντευξη που παραχώρησε ο πρώην ποδοσφαιριστής Κώστας Μαλέκκος, στην παρουσιάστρια/δημοσιογράφο Χριστιάνα Αριστοτέλους (εκπομπή «Sunday Night» ημερομηνία μετάδοσης 08 Δεκεμβρίου 2024).

Η Επιτροπή εξέτασε το θέμα σε διαδοχικές συνεδριάσεις και αποφάσισε ομόφωνα ότι το περιεχόμενο τόσο της εκπομπής, όσο και του διαφημιστικού τρέιλερ που προηγήθηκε, παραβιάζει γενικές διατάξεις του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, καθώς και την Ειδική Διάταξη 13. Έμφυλες Διακρίσεις, σύμφωνα με την οποία:

Τα Μέσα Ενημέρωσης αποφεύγουν οποιεσδήποτε άμεσες ή έμμεσες αναφορές και φρασεολογία, οι οποίες συνιστούν διάκριση στη βάση του φύλου, της ταυτότητας φύλου και του σεξουαλικού προσανατολισμού.

Αναφορές οι οποίες αναπαράγουν στερεότυπα και αναχρονιστικές αντιλήψεις για το φύλο, ή στοχοποιούν, προσβάλλουν και μειώνουν ανθρώπους στη βάση του φύλου, της ταυτότητας φύλου και του σεξουαλικού προσανατολισμού, είναι καταδικαστέες.

Η Επιτροπή, εξετάζοντας όλα τα δεδομένα που είχε ενώπιόν της, και συγκεκριμένα τρία βίντεο (1. διαφημιστικό τρέιλερ που προηγήθηκε της εκπομπής 2. συνέντευξη και 3. βίντεο από εκπομπή της επόμενης ημέρας, με αναφορές τις οποίες η παρουσιάστρια/δημοσιογράφος παρουσίασε ως «απολογία») κρίνει ότι το περιεχόμενο αποτελεί σαφέστατο παράδειγμα κανονικοποίησης του σεξιστικού λόγου και ως εκ τούτου παραβιάζει την υπό αναφορά ειδική διάταξη του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η Επιτροπή δεν επεισέρχεται στον ξεκάθαρα σεξιστικό λόγο που διατυπώνει ο φιλοξενούμενος, καθώς αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που το συγκεκριμένο πρόσωπο διατυπώνει δημοσίως παρόμοιες καταδικαστέες απόψεις. Η Επιτροπή επιλέγει, ως εκ του ρόλου της να συμβάλλει στην αυτορρύθμιση δημοσιογράφων και μέσων ενημέρωσης, να επικεντρωθεί στο μέσο και στον ρόλο της παρουσιάστριας/δημοσιογράφου, για να τονίσει την σαφέστατη ευθύνη τους όχι απλώς να μην επιτρέπουν αλλά και να εμποδίζουν την χρήση ενός δημόσιου μέσου, και δη της τηλεόρασης, για την αναπαραγωγή παρόμοιων σεξιστικών απόψεων.

Είναι σαφές, από τις αναφορές της παρουσιάστριας/δημοσιογράφου, ήδη από την έναρξη της συνέντευξης, πως γνωρίζει ότι ο λόγος που αναπτύσσει ο φιλοξενούμενός της είναι σεξιστικός. Όχι μόνο δεν του ζητά να αποφύγει παρόμοιες αναφορές αλλά και δεν τον διακόπτει και να του υποδείξει πως δεν μπορεί να χρησιμοποιεί τον χρόνο που του παρέχεται στην τηλεόραση για να αναπτύσσει λόγο ο οποίος αναπαράγει στερεότυπα και προσβάλλει όχι μόνο το γυναικείο αλλά και το ανδρικό φύλο. Η ίδια η δημοσιογράφος αναφέρει επί λέξει ότι «την προηγούμενη φορά που σε είχα, χρειάστηκε να κόψω το μισό μου περιεχόμενο για να παίξω τη συνέντευξη», επιβεβαιώνοντας πως γνωρίζει ότι ο λόγος του είναι καταδικαστέος και παραβιάζει γραπτούς και άγραφους νόμους.

Είναι η θέση της Επιτροπής ότι η επιλογή του συγκεκριμένου φιλοξενούμενου έπρεπε να αυξήσει τον βαθμό προσοχής τόσο της δημοσιογράφου όσο και των άλλων συντελεστών της εκπομπής, ώστε να βεβαιωθούν ότι θα αφαιρεθούν στο μοντάζ οι όποιες αναφορές του συνιστούσαν σεξιστικό λόγο και αναπαραγωγή απαράδεκτων στερεοτύπων. Αντ’ αυτού επιτράπηκε η μετάδοση αυτούσιας ή στο μεγαλύτερο μέρος της, της συνέντευξης, ενώ το απαράδεκτο περιεχόμενο της διαφημιζόταν επί μέρες προηγουμένως από τον σταθμό.

Η Επιτροπή εκφράζει την ιδιαίτερη ανησυχία της, καθώς προκύπτει, από την εξέταση των δεδομένων που είχε ενώπιόν της, ότι ήταν χωρίς αμφιβολία συνειδητή η ενέργεια των συντελεστών της εκπομπής και του καναλιού να μεταδώσουν το απαράδεκτο περιεχόμενο της υπό εξέταση συνέντευξης. Στη ζυγαριά της τήρησης της δημοσιογραφικής δεοντολογίας από τη μια, και της επιλογής αυτούσιας μετάδοσης της συνέντευξης από την άλλη, προφανώς βάρυνε η δεύτερη επιλογή, και μόνο κριτήριο φαίνεται να ήταν η αυξημένη τηλεθέαση. Το μαρτυρούν τόσο το διαφημιστικό τρέιλερ όσο και το μοντάζ, με τα τιτλάκια που προβάλλονταν κατά τη διάρκεια της συνέντευξης. Όλα αυτά οδηγούν αβίαστα στο συμπέρασμα ότι ήταν συνειδητή επιλογή η πρόκληση της δημόσιας συζήτησης που ακολούθησε.

Η Επιτροπή δεν μπορεί παρά να καταδικάσει έντονα τη συνειδητή παραβίαση της δεοντολογίας, στο βωμό της τηλεθέασης και της πρόκλησης γέλιου, ενόχλησης, θυμού και δημόσιας συζήτησης, προκειμένου τα φώτα να στραφούν στην εκπομπή.

Επιπρόσθετα, η Επιτροπή, θεωρώντας ως επίσημη την άποψη του καναλιού όπως αυτή εκφράστηκε από την παρουσιάστρια/δημοσιογράφο την επόμενη ημέρα, και μετά τον πρώτο σάλο για το περιεχόμενο της συνέντευξης, επισημαίνει πως δεν μπορούν να θεωρηθούν ικανή απολογία, και αναγνώριση της παραβίασης της δεοντολογίας, οι αναφορές όπως για παράδειγμα ότι «παρερμηνεύτηκαν οι δηλώσεις του», «ενόχλησαν οι δηλώσεις του», «είναι δική του άποψη».

Η δε αναφορά της δημοσιογράφου «πώς μπορεί αυτό να συσχετιστεί με ό,τι τραγικό συμβαίνει εκεί έξω», αναφορά που σαφώς παραπέμπει στα φαινόμενα βίας εναντίον των γυναικών, αφήνει και την ίδια σοβαρά εκτεθειμένη, καθώς οδηγεί στο συμπέρασμα πως μάλλον δεν είναι αντιληπτές οι διαστάσεις του σεξιστικού λόγου, τί συνιστά διάκριση λόγω φύλου και αναπαραγωγή στερεοτύπων, πολύ δε περισσότερο τί συνιστά ευθύνη του/της δημοσιογράφου και του μέσου απέναντι στο κοινό στο οποίο απευθύνονται.

ΤΟ ΠΑΡΑΠΟΝΟ

09 Δεκεμβρίου 2024

Προς: Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης, Μάριο Χαρτζιώτη

Αρχηγό Αστυνομίας, Θέμιστο Αρναούτη

Επίτροπο Νομοθεσίας, Λουΐζα Χριστοδουλίδου Ζαννέττου

Επίτροπο Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Μαρία Στυλιανού Λοττίδη

Επίτροπο Ισότητας των Φύλων, Τζόζη Χριστοδούλου

Πρόεδρο Αρχής Ραδιοτηλεόρασης Κύπρου, Ρόνα Κασάπη

Πρόεδρο Επιτροπής Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, Έλλη Κοτζιαμάνη

Θέμα: Καταγγελία σεξιστικής ρητορικής σε τηλεοπτική εκπομπή

Αξιότιμες κυρίες/ Αξιότιμοι κύριοι,

Σύμφωνα με τον περί της Καταπολέμησης του Σεξισμού και του Διαδικτυακά Διαδιδόμενου Σεξισμού και περί Συναφών Θεμάτων Νόμο του 2020 (Ν. 209(Ι)/2020), «σεξισμός», σημαίνει τη δημόσια ή ιδιωτικά εκδηλούμενη σεξιστική συμπεριφορά που στρέφεται κατά συγκεκριμένου προσώπου ή κατά συγκεκριμένης ομάδας προσώπων, η οποία συνίσταται σε ενέργεια, χειρονομία, οπτική παρουσίαση, πρακτική, γραπτό ή προφορικό λόγο, που βασίζεται στην ιδέα ή αντίληψη ότι ένα πρόσωπο ή μια ομάδα προσώπων είναι κατώτερα λόγω φύλου και που έχει στόχο (α) να πλήξει τα δικαιώματα του θύματος ή των θυμάτων, προσβάλλοντας μειώνοντας και πλήττοντας την αξιοπρέπεια τους με κατάληξη την αποστέρηση πρόσβασης στις δημόσιες υπηρεσίες και την άνιση πρόσβαση σε πόρους ή (β) να τραυματίσει σωματικά, ψυχολογικά ή κοινωνικοοικονομικά το θύμα ή τα θύματα ή (γ) να δημιουργήσει εναντίον του θύματος ή των θυμάτων ένα εκφοβιστικό, εχθρικό, εξευτελιστικό, ταπεινωτικό και προσβλητικό περιβάλλον. ή (δ) να προάγει και να ενισχύσει τα έμφυλα στερεότυπα και τις διακρίσεις των φύλων.

Όποιος εκ προθέσεως εκδηλώνει ή επιδίδεται σε σεξισμό, κατά την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό, υπό τις διατάξεις του πιο πάνω Νόμου, είναι ένοχος αδικήματος και, σε περίπτωση καταδίκης του, υπόκειται σε ποινή φυλάκισης μέχρις ενός (1) έτους ή σε χρηματική ποινή που δεν υπερβαίνει τις πέντε χιλιάδες ευρώ (€5.000) ή και στις δύο αυτές ποινές.

Με δεδομένα τα πιο πάνω αναμένουμε τις ενέργειες σας αναφορικά με το περιεχόμενο της συνέντευξης του Κώστα Μαλέκκου, στην εκπομπή Sunday Night, που προβλήθηκε στον Alpha Κύπρου, την Κυριακή 8 Δεκεμβρίου στις 21:00.

Σας παρακαλούμε επίσης όπως λάβετε υπόψη:

1. Τη Σύσταση CM/REC (2019)1της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης, ημερομηνίας 27 Μαρτίου 2019 αναφορικά με την πρόληψη και την καταπολέμηση του σεξισμού, η οποία αναφέρει ότι οι διακρίσεις λόγω φύλου συνιστούν παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλά και εμπόδιο στην απόλαυση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, με το σεξισμό να αποτελεί εκδήλωση των ιστορικά άνισων σχέσεων εξουσίας μεταξύ γυναικών και ανδρών, ο οποίος εν τέλει οδηγεί σε διακρίσεις και εμποδίζει την πλήρη κοινωνική ανέλιξη των γυναικών. Η Σύσταση, υπογραμμίζει ότι ο σεξισμός συνδέεται με τη βία κατά των γυναικών και κοριτσιών, ο δε «καθημερινός» σεξισμός συνιστά ένα συνεχές βίας δημιουργώντας αναπόφευκτα ένα κλίμα εκφοβισμού, φόβου, διακρίσεων, αποκλεισμού και ανασφάλειας, το οποίο περιορίζει τις ευκαιρίες για προσωπική ανάπτυξη και την ελευθερία προσώπου.
2. Τη Διακήρυξη του Πεκίνο, από την Τέταρτη Παγκόσμια Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για τις Γυναίκες (1995), η οποία αναφέρει ότι τα στερεότυπα που επιφέρουν διακρίσεις παραμένουν ευρέως διαδεδομένα και επηρεάζουν την εκπαίδευση και τη συμμετοχή των γυναικών στην οικονομία και στη δημόσια ζωή.
3. Τη Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη και την Καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών και της Ενδοοικογενειακής Βίας, η οποία απαιτεί από τα κράτη μέλη να αναβαθμίσουν το νομοθετικό τους πλαίσιο προς αντιμετώπιση της βίας και προς εξάλειψη των έμφυλων διακρίσεων έτσι ώστε να παταχθούν προκαταλήψεις, έθιμα, παραδόσεις και άλλες πρακτικές που βασίζονται σε ιδέες περί κατωτερότητας του γυναικείου φύλου, και να εκμηδενισθούν τα στερεότυπα των φύλων, συνιστώντας στα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα για την πρόληψη και καταπολέμηση του σεξισμού και των εκδηλώσεων του, τόσο στη δημόσια όσο και στην ιδιωτική σφαίρα.

Με εκτίμηση,

Σκεύη Κουκουμά

Γενική Γραμματέας

Γυναικείο Κίνημα ΠΟΓΟ

Είναι ευθύνη του δημοσιογράφου να διασταυρώνει τις πληροφορίες του

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, ασκώντας το δικαίωμα που της παρέχει ο Κώδικας Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, αποφάσισε να εξετάσει αυτεπάγγελτα (30_24102024) ανάρτηση στο ενημερωτικό site «Ecosmoscy.news» με τίτλο «Σοβαρότατο περιστατικό σε δημοτικό στη Λάρνακα. Έκαναν μπουλινγκ σε 8χρονο του έκοψαν φλέβες και αρτηρίες, και τον επανέφεραν στη ζωή οι γιατροί» (ημερομηνία δημοσίευσης 24/10/2024).

Η Επιτροπή αποφάσισε ομόφωνα ότι η ανάρτηση παραβιάζει τον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας και συγκεκριμένα την Ειδική Διάταξη 1 περί Ακρίβειας.

Ο δημοσιογράφος προχωρεί στη δημοσίευση πληροφοριών που αντλεί από μέσο κοινωνικής δικτύωσης, ως αυτές αναρτήθηκαν από πρόσωπο το οποίο ο δημοσιογράφος αναφέρει ότι είναι ο πατέρας, χωρίς να προηγηθεί δημοσιογραφική έρευνα, επαλήθευση και επιβεβαιώση των σχετικών πληροφοριών από άλλη επίσημη πηγή. Με μόνο γνώμονα να προλάβει τον χρόνο και να επιτύχει clicks στην είδησή του, ο δημοσιογράφος δεν αφιέρωσε χρόνο για να εξασφαλίσει σφαιρική πόσο μάλλον επίσημη πληροφόρηση για το συμβάν.

Ο αρχισυντάκτης του Μέσου, απαντώντας εγγράφως στην Επιτροπή, ανέφερε πως «το εν λόγω δημοσίευμα βγήκε σύμφωνα με τα λεγόμενα του γονέα. Εμπεριείχε ομολογουμένως κάποιες σκληρές περιγραφές, ωστόσο ο ίδιος κατήγγειλε στην αστυνομία το bullying. Μετέπειτα και αφού πληροφορηθήκαμε ακριβώς πως έχουν τα πράγματα έγιναν νέα ρεπορτάζ». Η ΕΔΔ τονίζει πως δεν αποτελεί ικανή δικαιολογία το γεγονός ότι ακολούθησαν άλλα ρεπορτάζ, όταν το Μέσο πληροφορήθηκε τα ακριβή γεγονότα.

Ήταν ευθύνη του δημοσιογράφου από την πρώτη στιγμή να επιβεβαιώσει τις πληροφορίες και δεν έπρεπε να είχε προχωρήσει στην αρχική δημοσίευση χωρίς αυτή την επαλήθευση. Επιπλέον, όφειλε να φιλτράρει τις πληροφορίες που συνέλλεξε από την ανάρτηση σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης, και όχι να προχωρήσει στην απλή αναμετάδοσή τους χωρίς επιβεβαίωση και χωρίς την επίσημη θέση όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Όπως όφειλε και να αποφύγει τις τόσες λεπτομέρειες, με δεδομένο και το γεγονός ότι η είδηση αφορούσε σε παιδιά, και μάλιστα σε ένα περιστατικό εντός του σχολικού χώρου.

Η Ειδική Διάταξη 1. Ακρίβεια, στον Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας, αναφέρει συγκεκριμένα, και μεταξύ άλλων:

«Τα ΜΕ έχουν υποχρέωση να λαμβάνουν κάθε εύλογο μέτρο ώστε τα γεγονότα που παρουσιάζουν να χαρακτηρίζει η ακρίβεια.

Ο σεβασμός στο δικαίωμα του κοινού στην αλήθεια είναι το πρώτο καθήκον του/της Δημοσιογράφου...

Τα ΜΕ και οι Δημοσιογράφοι έχουν υποχρέωση να παρέχουν έγκυρη πληροφόρηση στον πολίτη και να μη χειραγωγούν τις ειδήσεις.

Η έννοια του επείγοντος ή της αμεσότητας στη διάδοση των πληροφοριών δεν υπερισχύει της επαλήθευσης των γεγονότων...»

Η ΕΔΔ ενημερώνει, επιπρόσθετα, πως απηύθυνε πρόσκληση στον Αρχισυντάκτη του Μέσου, για να εμφανισθεί ενώπιόν της, ωστόσο αυτό δεν κατέστη δυνατό. Γι’ αυτό και η Επιτροπή δεν εξετάζει, σε αυτή τη φάση, αναφορά στην γραπτή απάντησή του ότι «...μετά λύπης μου διαπιστώνω έναν εκφοβισμό ως προς το λειτούργημα μας, κάτι το οποίο δεν πρέπει να γίνεται ανεκτό».

Προς συμμόρφωση του Μέσου και των δημοσιογράφων του, η ΕΔΔ αποστέλλει την απόφασή της μαζί με αντίγραφο του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

ΤΟ ΤΕΚΜΗΡΙΟ

Καμία παραβίαση...

Η Επιτροπή Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας εξέτασε σε σειρά συνεδριάσεών της το παράπονο (26_24092024) το οποίο υπόβαλε ο Σύνδεσμος Ασυνόδευτων Φιλοξενηθέντων Παιδιών στην Ελλάδα 1974-1979, σε σχέση με την εκπομπή του Α’ Προγράμματος του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου «Η ώρα του Εθνοφρουρού» ημερομηνίας 09 Ιουλίου 2024, και συγκεκριμένα αναφορές, από την ραδιοφωνική παραγωγό Λίτσα Μαυρίδου, στο θέμα των ασυνόδευτων παιδιών τα οποία φιλοξενήθηκαν στην Ελλάδα την περίοδο μετά την Τουρκική Εισβολή του 1974.

Η Επιτροπή, εξετάζοντας όλα τα δεδομένα που είχε ενώπιόν της, δηλαδή την επιστολή του Συνδέσμου, την απάντηση του Μέσου, αλλά και την αλληλογραφία που αντάλλαξαν οι παραπονούμενοι με το Μέσο, όπως αυτή κοινοποιήθηκε στην ΕΔΔ, αποφάσισε ομόφωνα ότι δεν υπάρχει οποιαδήποτε παραβίαση του Κώδικα Δημοσιογραφικής Δεοντολογίας.

Η ραδιοφωνική παραγωγός, σύμφωνα με την ενημέρωση που είχε η ΕΔΔ, χρησιμοποίησε ιστορική πηγή πληροφόρησης – και συγκεκριμένα δύο άρθρα του ιστορικού Πέτρου Παπαπολυβίου, τα οποία είχαν δημοσιευθεί στην εφημερίδα Φιλελεύθερος το 2017 και το 2022, και τα οποία έχει ενώπιόν της η ΕΔΔ – για να ενημερώσει τους ακροατές της εκπομπής της, και συγκεκριμένα τους στρατευμένους νέους, σχετικά με την υποδοχή και φιλοξενία στην Ελλάδα ασυνόδευτων παιδιών από την Κύπρο, αμέσως μετά την Τουρκική Εισβολή του 1974. Οι αναφορές της στα εν λόγω άρθρα ουδόλως μπορούν να εκληφθούν ως «ανυπόστατες ή λανθασμένες πληροφορίες, οι οποίες αλλοιώνουν το περιεχόμενο των πραγματικών γεγονότων της πτυχής αυτής του 1974».

Η αντίκρυση και προβολή ιστορικών γεγονότων δεν μπορεί να θεωρείται ότι πρέπει να γίνεται από μία και μόνη ιστορική πηγή. Όπως και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι αγνοήθηκαν επί σκοπώ τα διασταυρωμένα στοιχεία που, κατά την αναφορά του, κατέχει ο Σύνδεσμος, ως αποτέλεσμα ενδελεχούς πολύχρονης έρευνας, μέσα από αρχεία του κράτους.

Ούτε, τέλος, μπορεί να κριθεί ως δεδομένο ότι «τα λανθασμένα στοιχεία παραμένουν και όσοι – κυρίως εθνοφρουροί – άκουσαν την εκπομπή σχημάτισαν λανθασμένες εικόνες για τα γεγονότα».

Επιπλέον, ως εκ της αλληλογραφίας μεταξύ των παραπονούμενων και του ΡΙΚ, η ΕΔΔ θεωρεί πως ο Σύνδεσμος έχει στη διάθεσή του ραδιοφωνικό χρόνο, εάν και εφόσον τον ζητήσει, για να προβάλει τις δικές του πληροφορίες σχετικά με το ιστορικό γεγονός που πραγματεύεται, και δεν τίθεται θέμα μη δικαιώματος απάντησης και, κατά τον Σύνδεσμο, επανόρθωσης των όσων ακούστηκαν από την υπό αναφορά εκπομπή.